Dünyanın ən sürətli rəng dəyişdirən balığı: Təbiətin inanılmaz çevrilmə möcüzəsi
01 İyul 2026, 14:49
“Qarabasma" dediyimiz yuxu iflici niyə baş verir? – FAKTLAR
MARAQLI
87
01.07.2026, 16:58
Gecə yuxuda olarkən qəribə və qorxulu anlar yaşamaq bir çox insanın qarşılaşdığı hallardan biridir. İnsan sanki oyanır, gözlərini açır, otağı görür, lakin bədənini tərpədə bilmir. Danışmaq istəsə də səsi çıxmır, sinəsində bir ağırlıq hiss edir. Hətta bəzi insanlar otaqda bir kölgə gördüyünü və ya kiminsə yanında dayandığını zənn edirlər. Xalq arasında buna "qarabasma" deyilsə də, əslində bu vəziyyətin tamamilə elmi bir izahı var.
Mövzu ilə bağlı Oxu24.com oxucuları üçün maraqlı faktları təqdim edirik:
Qarabasma yoxsa yuxu iflici? Elmi izahı nədir?
Tibb dünyasında bu vəziyyətə “Sleep paralysis", yəni yuxu iflici deyilir. İnsan yatarkən bədəni "REM yuxusu" (sürətli göz hərəkətləri) mərhələsinə keçir. Bu mərhələdə beyin yuxular görməyə başlayır və bədənin yuxudakı hərəkətləri real olaraq təkrarlamaması üçün əzələləri müvəqqəti olaraq bloklayır. Yəni bədən bir növ iflic vəziyyətinə gəlir.
Bəzi hallarda beyin yuxudan bədəndən daha tez oyanır, lakin əzələlər hələ də bloklanmış vəziyyətdə qalır. İnsan tamamilə ayıq olduğunu hiss etsə də, hərəkət edə bilmir. Beyin hələ yuxu rejimində qaldığı üçün ətrafda real olmayan kölgələr, fiqurlar yarada və ya qəribə səslər eşidilməsinə səbəb ola bilir.
Mütəxəssislər yuxu iflicinin yaranmasını bir neçə əsas faktorla əlaqələndirirlər:
•Aşırı yorğunluq və stress
•Gec saatlarda yatmaq və yuxu rejiminin pozulması
•Kürəyi üstə yatmaq (bu mövqe yuxu iflici riskini daha da artırır)
Vacib qeyd: Bu vəziyyət qorxulu və mistik görünsə də, əslində sağlamlıq üçün heç bir təhlükəsi yoxdur. Adətən bir neçə saniyə və ya maksimum bir neçə dəqiqə çəkir, daha sonra bədən yenidən normal fəaliyyətinə qayıdır.
Hər bir insan həyatında ən azı bir dəfə belə bir halla qarşılaşa bilər. Həmin anda yaşanan qorxu hissi çox güclü olduğundan insanlar bu təcrübəni uzun müddət unuda bilmirlər.
Çimnaz
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
19:16 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Oğuzda sel həyəcanı: Bu kəndin sakinləri təhlükədədir - FOTO
46
0
0
18:57 / 01 İyul 2026
HƏRBİ
Azərbaycan və Bolqarıstan hərbi polis qurumları arasında müştərək təlim perspektivləri nəzərdən keçirilib
50
0
0
18:32 / 01 İyul 2026
SİYASƏT
Prezident İlham Əliyevin Avropa Komissiyasının Prezidenti ilə təkbətək görüşü olub
52
0
0
18:23 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Yanacaq qıtlığı: Rusiya bu ölkədən benzin alır
143
0
0
18:09 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Baş onkoloqdan xərçənglə bağlı həyəcan təbili: İçdiyimiz sularda..
77
0
0
17:34 / 01 İyul 2026
HÜQUQ
Uşağın sizin övladınız olmadığı ortaya çıxarsa, nə etməlisiniz?
74
0
0
17:27 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Zamin Zəkinin cəzası azaldılıb
71
0
0
17:18 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Emin Əmrullayev Vorvik Universitetinin nümayəndə heyəti ilə görüşüb
82
0
0
17:03 / 01 İyul 2026
DÜNYA
Cənubi Afrikada qanunsuz miqrantlara qarşı kütləvi yürüşlər keçirilib
76
0
0
16:57 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Avropa Komissiyasının Prezidenti Azərbaycana səfərə gəlib
83
0
0
16:52 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Əli Əsədov BMT Baş katibinin xüsusi elçisi ilə görüşüb, yol təhlükəsizliyi müzakirə olunub
74
0
0
16:39 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Leyla Əliyeva “Azəripək” ASC-nin fəaliyyəti ilə yaxından tanış olub
95
0
0
16:32 / 01 İyul 2026
MÜSAHİBƏ
“Mənə lazım deyil deyə bilməzsiniz, mən tamaşaçıya lazımam” İllər sonra vətənə qayıdan aktrisa
150
0
0
16:00 / 01 İyul 2026
TİBB
Uşaqlarda balıq yağı qəbulu nə vaxt lazımdır? Həkim AÇIQLADI
95
0
0
15:59 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
MEDİA: Respondentlərin 93,6 faizi Prezidentin fəaliyyətini müsbət qiymətləndirir
98
0
0
15:55 / 01 İyul 2026
DÜNYA
Keir Starmerin müdafiə investisiya planı müzakirələrə səbəb olub
95
0
0
15:47 / 01 İyul 2026
DÜNYA
KİV: Sirli təyyarə qəzası Pekini silkələdi
101
0
0
15:41 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
“Birinci Türkoloji Qurultay” kitabının təqdimatı keçirildi
99
0
0
15:32 / 01 İyul 2026
HÜQUQ
Xəyanət edən tərəf əmlakdan məhrum edilə bilərmi? – Vəkildən ÖNƏMLİ AÇIQLAMA
100
1
0
15:31 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanda tanınmış musiqiçi qəzada öldü - FOTO
1077
0
0
15:15 / 01 İyul 2026
KRİMİNAL
Şəhla müəllim hadisədən sonra ilk dəfə - Məhkəməyə gəldi
120
0
0
14:56 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Vətəndaşlara vacib xəbər - İyulun 6-dan dəyişir...
117
0
0
14:54 / 01 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Birbank inklüziv bankçılıq imkanlarını genişləndirir: İşarət dili ilə xidmət artıq filiallarda
87
0
0