Torpağı qoyun yunu ilə örtməyə başladılar
07 Noyabr 2026, 21:47
“Qarabasma" dediyimiz yuxu iflici niyə baş verir? – FAKTLAR
MARAQLI
756
01.07.2026, 16:58
Xəbərlərimizi Google-da izləyin
Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun
Gecə yuxuda olarkən qəribə və qorxulu anlar yaşamaq bir çox insanın qarşılaşdığı hallardan biridir. İnsan sanki oyanır, gözlərini açır, otağı görür, lakin bədənini tərpədə bilmir. Danışmaq istəsə də səsi çıxmır, sinəsində bir ağırlıq hiss edir. Hətta bəzi insanlar otaqda bir kölgə gördüyünü və ya kiminsə yanında dayandığını zənn edirlər. Xalq arasında buna "qarabasma" deyilsə də, əslində bu vəziyyətin tamamilə elmi bir izahı var.
Mövzu ilə bağlı Oxu24.com oxucuları üçün maraqlı faktları təqdim edirik:
Qarabasma yoxsa yuxu iflici? Elmi izahı nədir?
Tibb dünyasında bu vəziyyətə “Sleep paralysis", yəni yuxu iflici deyilir. İnsan yatarkən bədəni "REM yuxusu" (sürətli göz hərəkətləri) mərhələsinə keçir. Bu mərhələdə beyin yuxular görməyə başlayır və bədənin yuxudakı hərəkətləri real olaraq təkrarlamaması üçün əzələləri müvəqqəti olaraq bloklayır. Yəni bədən bir növ iflic vəziyyətinə gəlir.
Bəzi hallarda beyin yuxudan bədəndən daha tez oyanır, lakin əzələlər hələ də bloklanmış vəziyyətdə qalır. İnsan tamamilə ayıq olduğunu hiss etsə də, hərəkət edə bilmir. Beyin hələ yuxu rejimində qaldığı üçün ətrafda real olmayan kölgələr, fiqurlar yarada və ya qəribə səslər eşidilməsinə səbəb ola bilir.
Mütəxəssislər yuxu iflicinin yaranmasını bir neçə əsas faktorla əlaqələndirirlər:
•Aşırı yorğunluq və stress
•Gec saatlarda yatmaq və yuxu rejiminin pozulması
•Kürəyi üstə yatmaq (bu mövqe yuxu iflici riskini daha da artırır)
Vacib qeyd: Bu vəziyyət qorxulu və mistik görünsə də, əslində sağlamlıq üçün heç bir təhlükəsi yoxdur. Adətən bir neçə saniyə və ya maksimum bir neçə dəqiqə çəkir, daha sonra bədən yenidən normal fəaliyyətinə qayıdır.
Hər bir insan həyatında ən azı bir dəfə belə bir halla qarşılaşa bilər. Həmin anda yaşanan qorxu hissi çox güclü olduğundan insanlar bu təcrübəni uzun müddət unuda bilmirlər.
Çimnaz
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
10:21 / 10 Noyabr 2026
SİYASƏT
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Türkiyə-Azərbaycan münasibətləri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb
1
0
0
10:17 / 10 Noyabr 2026
İDMAN
Böyük futbol Xankəndiyə qayıdır - Tarix rəsmən açıqlandı!
21
0
0
10:15 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
Şok: ABŞ İranı vurmaq üçün Xəzərə girir
30
0
0
10:10 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
100-dən çox ayı öldürüldü
34
0
0
09:50 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
7 %-ə qədər qaldırılır - 2027-ci ilin büdcə zərfinə daxil edildi
113
0
0
09:46 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
Trampdan İranla bağlı AÇIQLAMA
78
0
0
09:35 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycan XİN Atatürkün anım günü ilə bağlı paylaşım edib
107
0
1
09:26 / 10 Noyabr 2026
TİBB
Təzyiqi aşağı salan 5 əsas qida
142
0
0
09:19 / 10 Noyabr 2026
TİBB
Alimlər infarktdan sonra ürək toxumasını bərpa edəcək terapiya hazırlayıblar
104
0
0
08:56 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
Ağır qəza:Ölən və yaralılar var
193
0
0
08:46 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
Üç ölkə arasında görünməmiş köç başladı – 17 ilin rekordu
175
0
0
08:42 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
Məktəblərdə 7 gün dərs olmayacaq- TARİXLƏR
1641
0
0
05:37 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
Britaniyalı yazıçı 81 yaşında Buker mükafatına layiq görülüb
154
0
0
05:27 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
Gicitkən çayı - kimlər içməlidir?
248
0
0
04:34 / 10 Noyabr 2026
SİYASƏT
İran ABŞ-ı danışıqlarla bağlı saxta xəbərlər yaymaqda ittiham edib
155
0
0
04:12 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
Zəfəran gözlərə nur verir - Yaşlılara dəstək
216
0
0
02:34 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar paketini açıqladı - 38 qurum, 24 şəxs..
180
0
0
02:02 / 10 Noyabr 2026
SİYASƏT
"Al Arabiya" ABŞ və İran arasında mümkün razılaşmanın detallarını açıqlayıb
167
0
0
01:30 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
Üç ay əvvəl atası vəfat edən gənc qız qəfil öldü
431
0
0
01:19 / 10 Noyabr 2026
KRİMİNAL
Rusiyada dəhşət: Prokurorlar qətlə yetirildi
589
0
0
01:00 / 10 Noyabr 2026
DÜNYA
Türkiyə bu ölkəni sammitə dəvət etmədi
257
0
0
00:25 / 10 Noyabr 2026
CƏMİYYƏT
10 noyabrla bağlı XƏBƏRDARLIQ
1319
1
0
00:20 / 10 Noyabr 2026
QARABAĞ
Şuşada Zəfər Günü və Şuşa Şəhər Gününə həsr olunan konsert keçirilib
172
0
4