Donaraq sağ qalır: Təbiətin ən qəribə canlılarından biri
10 Avqust 2026, 15:54
“Qarabasma" dediyimiz yuxu iflici niyə baş verir? – FAKTLAR
MARAQLI
562
01.07.2026, 16:58
Gecə yuxuda olarkən qəribə və qorxulu anlar yaşamaq bir çox insanın qarşılaşdığı hallardan biridir. İnsan sanki oyanır, gözlərini açır, otağı görür, lakin bədənini tərpədə bilmir. Danışmaq istəsə də səsi çıxmır, sinəsində bir ağırlıq hiss edir. Hətta bəzi insanlar otaqda bir kölgə gördüyünü və ya kiminsə yanında dayandığını zənn edirlər. Xalq arasında buna "qarabasma" deyilsə də, əslində bu vəziyyətin tamamilə elmi bir izahı var.
Mövzu ilə bağlı Oxu24.com oxucuları üçün maraqlı faktları təqdim edirik:
Qarabasma yoxsa yuxu iflici? Elmi izahı nədir?
Tibb dünyasında bu vəziyyətə “Sleep paralysis", yəni yuxu iflici deyilir. İnsan yatarkən bədəni "REM yuxusu" (sürətli göz hərəkətləri) mərhələsinə keçir. Bu mərhələdə beyin yuxular görməyə başlayır və bədənin yuxudakı hərəkətləri real olaraq təkrarlamaması üçün əzələləri müvəqqəti olaraq bloklayır. Yəni bədən bir növ iflic vəziyyətinə gəlir.
Bəzi hallarda beyin yuxudan bədəndən daha tez oyanır, lakin əzələlər hələ də bloklanmış vəziyyətdə qalır. İnsan tamamilə ayıq olduğunu hiss etsə də, hərəkət edə bilmir. Beyin hələ yuxu rejimində qaldığı üçün ətrafda real olmayan kölgələr, fiqurlar yarada və ya qəribə səslər eşidilməsinə səbəb ola bilir.
Mütəxəssislər yuxu iflicinin yaranmasını bir neçə əsas faktorla əlaqələndirirlər:
•Aşırı yorğunluq və stress
•Gec saatlarda yatmaq və yuxu rejiminin pozulması
•Kürəyi üstə yatmaq (bu mövqe yuxu iflici riskini daha da artırır)
Vacib qeyd: Bu vəziyyət qorxulu və mistik görünsə də, əslində sağlamlıq üçün heç bir təhlükəsi yoxdur. Adətən bir neçə saniyə və ya maksimum bir neçə dəqiqə çəkir, daha sonra bədən yenidən normal fəaliyyətinə qayıdır.
Hər bir insan həyatında ən azı bir dəfə belə bir halla qarşılaşa bilər. Həmin anda yaşanan qorxu hissi çox güclü olduğundan insanlar bu təcrübəni uzun müddət unuda bilmirlər.
Çimnaz
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
09:40 / 11 Avqust 2026
OXU24 TV
Sürücüklərin DİQQƏTİNƏ!Bu yolda yeni radar quraşdırıldı - Arxadan çəkir - Video
1
0
0
09:38 / 11 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanda ən bahalı ixtisaslar açıqlanıb
24
0
0
09:34 / 11 Avqust 2026
İQTİSADİYYAT
SON DƏQİQƏ! Neftimiz bahalaşdı
23
0
0
09:20 / 11 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Daha bir nəfər dənizdə batdı
40
0
0
09:02 / 11 Avqust 2026
İQTİSADİYYAT
Bu şəxslərə kredit verilməyə bilər — Açıqlama
46
0
0
08:59 / 11 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
DİQQƏT! Bu qəsəbələrdə QAZ OLMAYACAQ
43
0
0
08:57 / 11 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Sükan arxasında olanların - Nəzərinə
46
0
0
08:55 / 11 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Bir sıra ərazilərdə işıq olmayacaq
47
0
0
08:53 / 11 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Bu yollarda sıxlıq var
43
0
0
23:41 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Bu 7 qidanı yeyənlər daha gec qocalır
90
1
0
23:41 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Kəlbəcərdə zəlzələ oldu
103
0
0
23:24 / 10 Avqust 2026
DÜNYA
Türkiyə “atəşi kəsin” dedi, Rusiya atəş püşkürdü
107
0
1
22:32 / 10 Avqust 2026
DÜNYA
Azərbaycanda rublun məzənnəsi ilin ən aşağı həddinə yuvarlanır
94
0
0
22:10 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Bu ərazilərdə qaz olmayacaq
104
0
0
21:49 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Yasamalda yanğın baş verdi
100
0
0
20:42 / 10 Avqust 2026
DÜNYA
Kolumbiyada zəlzələ nəticəsində ölənlərin sayı 50-ni ötüb
104
0
0
20:35 / 10 Avqust 2026
DÜNYA
Rusiyaya qarşı yeni hücumları təsdiqlədi
93
0
0
20:01 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Bu şəxslərin ezamiyyətə göndərilməsi qadağandır
101
0
0
19:43 / 10 Avqust 2026
HƏRBİ
Hərbi xidmətin müddətinin azaldılması ilə bağlı AÇIQLAMA
128
0
1
19:36 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
İlham Əliyev fərman imzaladı
235
0
0
19:05 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Səhər oyanan kimi telefona baxanların nəzərinə
109
0
0
18:56 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Ucuz sürücülük kurslarının gizli təhlükəsi: Yollarda qəzalar niyə artır?
99
0
0
18:24 / 10 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanda 29 həkim və 12 tibb bacısı CƏZALANDIRILDI
113
0
0