Ömürlük cəza kimlərə şamil olunmur? – Qanunun tələbləri və vacib təfərrüatlar

HÜQUQ

321

14.08.2026, 17:15

Xəbərlərimizi Google-da izləyin

Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun

Azərbaycan Respublikasının cinayət qanunvericiliyində cəza sisteminin müəyyən olunması və şəxslərin törətdiyi əmələ görə məsuliyyətə cəlb edilməsi dəqiq normativ hüquqi aktlarla tənzimlənir. Ölkəmizdə tətbiq edilən ən ağır cəza tədbirlərindən biri ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzası hesab olunur. Lakin milli qanunvericilikdə humanizm, ədalətlilik prinsipləri və təqsirkar şəxslərin fizioloji, yaş və cinsi xüsusiyyətləri rəhbər tutularaq, bu ağır cəza növünün tətbiq sahəsi ciddi şəkildə məhdudlaşdırılmışdır.

Məhkəmə təcrübəsində və hüquq sistemində xüsusilə ağır cinayətlərə görə nəzərdə tutulan bu sanksiyanın kimlərə tətbiq edilib-edilməməsi cəmiyyət tərəfindən hər zaman böyük maraqla qarşılanır. Qanunvericiliyin tələbinə əsasən, ömürlük cəza yalnız sülh və insanlıq əleyhinə, müharibə cinayətləri, habelə şəxsiyyət, ictimai təhlükəsizlik və dövlət hakimiyyəti əleyhinə törədilmiş xüsusilə ağır cinayət əməllərinə görə təyin edilə bilər. Bununla belə, qanunverici müəyyən kateqoriyadan olan şəxslərin bu cəza növlündən tam azad olunmasını birbaşa normada təsbit etmişdir.

Məsələ ilə bağlı Oxu24.com-a açıqlama verən vəkil Sakit Novruzov bu istisnaların hüquqi əsaslarını belə şərh edib:

"Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 57.2-ci maddəsinə əsasən, ömürlük azadlıqdan məhrum etmə cəzası qadınlara, cinayət törədərkən 18 yaşına çatmamış şəxslərə, habelə barəsində hökm çıxarılanadək 65 yaşına çatmış kişilərə təyin edilmir”.

Vəkilin sözlərinə görə, bu norma dövlətin cəza siyasətində humanizm prinsipini prioritet tutduğunu bir daha göstərir:

"Qanunvericilik yetkinlik yaşına çatmayanların islah olunma imkanlarını, qadınların sosial və analıq funksiyalarını, eləcə də ahıl yaşda olan kişilərin fiziki vəziyyətini nəzərə alaraq belə bir məhdudiyyət müəyyən etmişdir. Hətta bu şəxslər xüsusilə ağır cinayətlər törətmiş olsalar belə, onlara yalnız müəyyən müddətə azadlıqdan məhrumetmə cəzası təyin oluna bilər”.

Çimnaz Telmanqızı

Həmçinin oxuyun