İnsan niyə bəzən öz-özünə danışır? —  FAYDASI VAR İMİŞ  

Bu, çoxlarının düşündüyü kimi dəlilik  əlaməti deyil. Əksinə, elm göstərir ki, öz-özünə danışmaq beynin normal və hətta faydalı funksiyalarından biridir.

Oxu24.com xəbər verir  ki,psixologiyada buna self-talk, yəni daxili və ya xarici özünlə danışma deyilir. 

Məşhur psixolog Lev Vygotski hesab edirdi ki, insanın uşaqlıq dövründə ucadan danışaraq düşünməsi normal inkişaf mərhələsidir. Uşaqlar əvvəlcə fikirlərini səslə ifadə edirlər. Sonra bu danışıq tədricən daxili nitqə, yəni beynin içində səssiz danışığa çevrilir.

Amma böyüklərdə də bu proses tam yox olmur. Elmi araşdırmalar göstərir ki, insan öz-özünə danışanda beynin planlama və qərar verməklə bağlı hissələri xüsusilə prefrontal korteks aktivləşir. Bu, diqqəti toplamağa, problemi analiz etməyə və qərar verməyə kömək edir. Məsələn, bir şeyi axtaranda, açar haradadır deyə ucadan demək, beynin diqqət sistemini aktivləşdirir və tapma ehtimalını artırır.

2012-ci ildə ABŞ-da aparılan bir təcrübədə iştirakçılar itmiş əşyaları tapmalıydılar. Öz-özünə həmin əşyanın adını deyənlər deməyənlərə nisbətən daha tez tapırdılar. Bu, onu göstərir ki, sözlər diqqəti konkret obyektə yönəldir. Öz-özünə danışma həm də emosiyaları tənzimləməyə kömək edir. Məsələn, insan stresli vəziyyətdə sakit ol, bacaracaqsan deyəndə beynin qorxu mərkəzi olan amigdalanın fəaliyyəti azalır, məntiqi düşünmə isə artır. 

Bəzi hallarda isə insan tək qalanda beynin sosial mexanizmi aktiv qalır. Beyin ünsiyyətə proqramlaşdırılıb. Danışmaq insan üçün təbii ehtiyacdır. Ona görə də bəzən insan öz-özünə danışaraq sanki beynin ünsiyyət ehtiyacını ödəyir. Amma vacib bir məqam var. Əgər insan öz-özünə danışanda real olmayan səslər eşidirsə və ya bu səslər ona əmr verirsə, bu artıq psixi sağlamlıq problemi ola bilər və mütəxəssisə müraciət etmək lazımdır.

Normal öz-özünə danışmaq isə insanın düşünmə mexanizminin bir hissəsidir. Qısaca desək, öz-özünə danışmaq diqqəti artırır, problemi həll etməyə kömək edir, emosiyanı tənzimləyir, yaddaşı gücləndirir. Yəni, sən bəzən özünlə danışırsansa, qorxulu heç nə yoxdur. Əksinə, beynin işləyir deməkdir. 

Hazırladı: Jalə

Həmçinin oxuyun

Türkiyədən acı xəbər: Hərbçilər həlak oldu

Məşhur sənətçi uzun müddətdən sonra səhnəyə qayıdır -FOTOLAR

Prezidentin Antalya səfəri hansı siyasi mənanı daşıyır?-DEPUTATLA MÜZAKİRƏ

Bakıda avtobuslarda YENİLİK: Gedişhaqqı 13 noyabrdan...