Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

I qrup əlilliyi olan şəxslər sürücülük vəsiqəsi ala bilərmi? – AÇIQLAMA  

I qrup əlilliyi olan şəxslər sürücülük vəsiqəsi ala bilərmi? – AÇIQLAMA  

HÜQUQ

4

09.07.2026, 22:30

Əlilliyi olan şəxslərin sürücülük vəsiqəsi alıb-almaması ilə bağlı cəmiyyətdə müxtəlif fikirlər mövcuddur. Xüsusilə I qrup əlilliyi olan şəxslərin avtomobil idarə etməsinə ümumiyyətlə icazə verilmədiyi düşünülür. Hüquqşünasların və mütəxəssislərin izahına görə isə məsələyə yalnız əlillik dərəcəsi əsasında yanaşmaq düzgün deyil.

Mütəxəssislərin sözlərinə görə, şəxsin əlilliyinin olması ilə sürücülük vəsiqəsi əldə etməsi birbaşa eyni proses deyil. Yəni qanunvericilikdə yalnız “I qrup əlilliyi var” meyarına əsaslanaraq həmin şəxsin avtomatik şəkildə sürücülük vəsiqəsi ala bilməməsi barədə ümumi yanaşma yoxdur. Burada əsas məsələ şəxsin sağlamlıq vəziyyətinin nəqliyyat vasitəsini təhlükəsiz idarə etməyə imkan verib-verməməsidir.

Sürücülük vəsiqəsi almaq istəyən şəxsin sağlamlıq vəziyyəti müvafiq tibbi müayinə zamanı qiymətləndirilir. Bu zaman konkret xəstəliyin və ya sağlamlıq probleminin sürücülük fəaliyyətinə əks-göstəriş yaradıb-yaratmadığı müəyyənləşdirilir. Səhiyyə Nazirliyinin sistemində tibbi müayinədən keçmiş şəxslərə tibbi arayışların elektron formada təqdim edilməsi də mümkündür.

Mütəxəssislər hesab edir ki, bu məsələdə əlilliyin hansı səbəbdən müəyyən edilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Əgər şəxsin əlilliyinə səbəb olan xəstəlik və ya funksional məhdudiyyət sürücülük üçün tibbi əks-göstəriş hesab edilmirsə, həmin şəxsin yalnız əlillik statusuna görə sürücülük hüququndan məhrum edilməsi barədə ümumi qayda tətbiq edilə bilməz.

Əksinə, şəxsin sağlamlıq vəziyyəti avtomobil idarə etməsinə mane olan və normativ tələblərdə əks-göstəriş kimi müəyyən edilən xəstəliklə bağlıdırsa, bu halda sürücülük vəsiqəsinin verilməsi mümkün olmaya bilər. Başqa sözlə, qiymətləndirmə əlilliyin “qrupu”ndan daha çox, konkret tibbi vəziyyət və onun sürücülük qabiliyyətinə təsiri əsasında aparılır.

Bu səbəbdən “I qrup əlilliyi olan şəxs heç bir halda sürücülük vəsiqəsi ala bilməz” fikri ümumi qayda kimi qəbul edilməməlidir. Eyni zamanda, I qrup əlilliyi olan hər bir şəxsin avtomatik şəkildə sürücülük vəsiqəsi ala biləcəyini söyləmək də düzgün deyil. Hər bir müraciətçinin sağlamlıq vəziyyəti fərdi qaydada tibbi müayinədən keçirilməli və müvafiq mütəxəssislərin rəyi əsasında qiymətləndirilməlidir.

Səhiyyə Nazirliyinin məlumatlarına əsasən, tibbi müayinələrin nəticələri əsasında formalaşdırılan arayışlar elektron registrdə də əks olunur və vətəndaşlar öz tibbi arayışları barədə məlumat əldə edə bilirlər.

Hüquqşünaslar da vurğulayırlar ki, əlillik statusu ilə sürücülük hüququnu bir-birinə qarışdırmaq olmaz. Əlillik şəxsin sosial və hüquqi statusunu müəyyən edən meyardır, sürücülük vəsiqəsinin verilməsi isə ayrıca olaraq yol hərəkətində təhlükəsiz iştirak üçün müəyyən edilmiş tələblərə, o cümlədən tibbi göstəricilərə uyğunluq əsasında həll edilir.

Beləliklə, I qrup əlilliyi olan şəxsin sürücülük vəsiqəsi alıb-almaması barədə suala yalnız “I qrupdur” cavabı ilə yanaşmaq mümkün deyil. Əsas məsələ şəxsin konkret sağlamlıq vəziyyətidir. Tibbi əks-göstəriş olmadığı və digər qanuni tələblərə cavab verildiyi halda şəxsin sürücülük vəsiqəsi əldə etməsi məsələsinə fərdi qaydada baxıla bilər.

Nigar