Breket çıxarılandan sonra dişlər niyə yenidən əvvəlki yerinə qayıtmağa çalışır? – Stomatoloqlardan XƏBƏRDARLIQ
23 Sentyabr 2026, 19:09
Asılılıq sırf psixiatrik xəstəlikdir – Növləri və yaranma səbəbləri
TİBB
200
14.08.2026, 12:59
Xəbərlərimizi Google-da izləyin
Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun
Narkotik maddə, psixotrop dərman və alkoqol kimi zərərli vərdişlər, eləcə də onların fonunda yaranan psixi və davranış pozuntuları müasir cəmiyyətin ən ciddi problemlərindən birinə çevrilib.
Oxu24.com xəbər verir ki, xəstəliklərin Beynəlxalq Təsnifatı və DSM standartlarına əsasən asılılıqlar sırf psixiatrik pozuntu və xəstəlik hesab olunur. Asılılığın əsasən iki böyük qrupu var:
1. Kimyəvi (maddə) asılılıqları
•Narkotik maddə asılılığı: Amfetamin qrupuna daxil olan metanfetamin, kokain və heroin asılılığı.
•Psixotrop dərman asılılığı: Sonluğu "zepam"la bitən benzodiazepinlər (Fenazepam, Diazepam), eləcə də Preqabalin (Lirika) kimi vasitələr.
•Alkoqol və tütün (siqaret) asılılığı.
2. Davranış asılılıqları
Bu qrupa sosial şəbəkələrdən, sürətli videolar izləməkdən, internet və telefondan, müxtəlif oyunlardan, qumardan, cinsi münasibətlərdən, eləcə də alış-veriş və yemək yeməkdən yaranan asılılıqlar daxildir.
Asılılıq necə və niyə yaranır?
Asılılıq şəxsin məruz qaldığı stress faktorlarından və ya keçmişdə yaşadığı psixoloji travmalardan qaynaqlana bilər. Yaranma riskini artıran əsas amillər bunlardır:
•Ailədən ayrılmaq, yaxınını itirmək və ya münasibətlərin pozulması;
•Sosial-iqtisadi sıxıntılar, borc və bankrot olmaq;
•Genetik meyllilik (ailə üzvlərində asılılığın olması);
•Şəxsiyyət xüsusiyyətləri (depressiv, obsessiv, təşvişli, borderline və ya antisosial şəxsiyyət tipləri).
Şəxs adətən ilk etapda maddə və ya davranışı sadəcə maraq, yoxlamaq məqsədilə istifadə edir və istədiyi an imtina edə biləcəyini düşünür. Lakin zaman keçdikcə orqanizmin həmin maddəyə tələbatı və həvesi artır, bədən buna öyrəşir.
Nəticədə istifadə intervalları qısalır, doza artır və şəxs davamlı olaraq daha sıq-sıq istifadə etməyə başlayır. Bu hal xüsusilə beynin ön payına — frontal loba (alın payına) ciddi təsir göstərərək şəxsin idarəetmə və qərarvermə qabiliyyətini zəiflədir.
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
16:31 / 24 Sentyabr 2026
SİYASƏT
Prezident icra başçısını vəzifəsindən azad etdi
11
0
0
16:30 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
Qadın sağlamlığı və həzm sistemi üçün ƏNCİRİN FAYDALARI
1
0
0
16:08 / 24 Sentyabr 2026
SİYASƏT
Zəngəzur dəhlizinin taleyi DƏYİŞİR:Azərbaycanı nə gözləyir?
28
0
0
15:55 / 24 Sentyabr 2026
SİYASƏT
Azərbaycan XİN Qazaxıstana başsağlığı verib
37
0
0
15:39 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
3,4 milyard manat ayrılacaq — Əli Əsədov AÇIQLADI
48
0
0
15:31 / 24 Sentyabr 2026
DÜNYA
Pezeşkian BMT-dən hansı mesajı verib? -Qulu Məhərrəmlinin ŞƏRHİ
49
0
0
15:27 / 24 Sentyabr 2026
SİYASƏT
Baş nazir AÇIQLADI:Layihə Prezidentə təqdim olunub
51
0
0
15:21 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
Baş İdarə bir neçə rayonda əməliyyat keçirib:Xeyli sayda tutulan var
579
1
0
15:20 / 24 Sentyabr 2026
HƏRBİ
Azərbaycan müdafiə naziri Qazaxıstana başsağlığı verib
41
0
0
15:11 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
"Formula 1" Bakı turizminə nə qazandırır? – Ekspert DANIŞDI
50
1
0
15:07 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
Qubada meşədə qadın meyiti tapılıb: Görün,kim imiş
70
0
0
15:05 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
Sabah Milli Məclisdə mühüm məsələ müzakirə olunacaq
51
0
0
15:05 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
Təyyarədə ölən bacı-qardaşına görə pul davası aparırdı - İndi qətlə görə tutuldu
55
0
0
15:00 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
Bakıda maşında meyit tapıldı
50
0
0
14:50 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
SENSASSİYA!Sədrin oğlu və gəlini həbs edildi
340
0
0
14:40 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
Bu şəxslər işdən qovulacaq!
72
0
0
14:30 / 24 Sentyabr 2026
ŞOU-BİZNES
Pünhan Priyevin toyunda 4 min qonaq olub?
59
0
0
14:30 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
Ulduz falı: 25 sentyabr, 2026-cı il
57
0
0
14:17 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
Mal əti bir az da bahalaşdı
274
0
0
14:09 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
Polis bu rayonda əməliyyat keçirib:Tutulanlar var
64
0
0
14:06 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
“İsgəndər Cavadov uzun illər prokurorluqda səmərəli fəaliyyət göstərib” - Fotolar
66
0
0
13:51 / 24 Sentyabr 2026
CƏMİYYƏT
Sentyabrın sonuna qədər bəxti gətirəcək 4 bürc
79
0
0
13:50 / 24 Sentyabr 2026
KRİMİNAL
İrandan Azərbaycana 111 kq narkotik keçirilməsinin qarşısı alınıb
58
0
0