Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

Dəniz suyu niyə duzludur? Milyon illərlə davam edən gizli prosesin pərdəarxası  

Dəniz suyu niyə duzludur? Milyon illərlə davam edən gizli prosesin pərdəarxası  

CƏMİYYƏT

83

20.07.2026, 20:01

Hər kəs həyatında bir dəfə də olsa dəniz suyunun niyə bu qədər duzlu olduğunu düşünüb. İlk baxışda sadə görünən bu sualın arxasında əslində yer planetinin milyon illərdir davam edən maraqlı geoloji dövriyyəsi dayanır.

Oxu24.com xəbər verir ki, okean və dənizlərdəki duzluluğun ən böyük səbəbi çayların daşıdığı minerallardır. Proses isə belə baş verir:

•Qayaların yuyulması: Yağan yağışlar qayaların üzərindən axarkən, onların tərkibindəki duz və müxtəlif mineralları yuyub aparır.

•Çayların rolu: Minerallarla zənginləşən bu sular çaylara qarışır. Çaylar isə milyon illər ərzində həmin duzu fasiləsiz olaraq okeanlara və dənizlərə daşıyır.

Çayların okeana tökülməsi tək səbəb deyil. Okeanlardakı su Günəşin istisinin təsiri ilə davamlı olaraq buxarlanır. Lakin su buxarlansa da, onun tərkibindəki duz buxarlanmır və okeanda qalır. Bu da zaman keçdikcə duz konsentrasiyasının artmasına səbəb olur.

Okeanın dərinlikləri də duzluluğun artmasında mühüm rol oynayır:

•Dəniz dibindəki vulkanlar və yerin dərinliklərindən çıxan qazlar okean sularına yeni minerallar əlavə edir.

•Bununla yanaşı, suyun altındakı qayaların kimyəvi parçalanması da duzluluğu artıran digər mühüm faktordur.

İlk baxışda bu proseslərin təsiri çox az və hiss olunmaz görünə bilər. Lakin bu axınlar min illər, əsrlər boyu bir saniyə belə dayanmayıb. Hər gün bir az, hər əsr bir qədər daha çox toplanan duz nəticəsində bu gün dünya okeanları nəhəng duz anbarına çevrilib.