Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

Beynimizin gizli qalxanı: Ağrını niyə dərhal hiss etmirik?  

Beynimizin gizli qalxanı: Ağrını niyə dərhal hiss etmirik?  

CƏMİYYƏT

67

03.07.2026, 18:00

Bəzən insanların ağır qəzalar keçirməsinə, ciddi zədələr almasına və ya döyüşməsinə baxmayaraq, ilk anlarda heç bir ağrı hiss etmədiyinin şahidi oluruq. Kənardan baxanlar üçün təəccüblü görünən bu vəziyyət, əslində, insan beyninin bizi qorumaq üçün işə saldığı möhtəşəm bir müdafiə mexanizmidir.

İnsan bədəni hər hansı bir təhlükə ilə qarşılaşdıqda dərhal hərəkətə keçir və orqanizmdə adrenalin adlı maddə ifraz olunmağa başlayır. İfraz olunan bu maddə beynə xüsusi və həyati bir siqnal ötürür: “İndi ağrıya yox, sağ qalmağa fokuslan!” 

Bu siqnalı alan beyin, bədənin sağ qalma şansını artırmaq üçün ağrı siqnallarını müvəqqəti olaraq zəiflədir. Nəticədə, qəza keçirən, yıxılan və ya döyüşən şəxslər ağrını dərhal yox, hadisədən müəyyən müddət keçdikdən sonra hiss etməyə başlayırlar.

Araşdırmalar göstərir ki, bəzi insanlar bədənlərinin yaralandığını gözləri ilə görənə qədər heç bir ağrı hiss etmirlər. Bunun əsas səbəbi beynin vizual məlumatlara, yəni gözlə gördüyü reallığa əsaslanaraq qərarlar qəbul etməsidir. Yaralanma faktı gözlə təsdiqləndikdən sonra beyin ağrı siqnallarının ötürülməsinə icazə verir.

Mütəxəssislərin fikrincə, bu qoruma mexanizmi insanlığa qədim dövrlərdən miras qalmış güclü bir instinktdir. Əgər ibtidai dövrlərdə yaşayan bir insan təhlükə (məsələn, yırtıcı heyvan hücumu) anında ağrını tam şəkildə hiss etsəydi, qaçıb canını qurtara bilməz və sağ qalma ehtimalı sıfıra enərdi.

Beləliklə, kritik anlarda ağrımızı kəsən və bizi reallıqdan müvəqqəti olaraq qoruyan vasitə hər hansı bir dərman deyil, məhz öz möhtəşəm beynimizdir.