Dünyanın ən gizli texnologiya nəhəngi: Bu şirkət olmasa smartfonlar və süni intellekt mövcud olmazdı

MARAQLI

23.07.2026, 12:17

Oxu24.com xəbər verir ki, müasir texnologiya dünyasının pərdəarxasında duran və gündəlik istifadə etdiyimiz smartfonlardan tutmuş süni intellekt çiplərinə qədər hər şeyin təməlini qoyan Niderlandın ASML şirkəti haqqında heyrətamiz faktlar məlum olub.

Gündəlik həyatımızda istifadə etdiyimiz kompüterlər, smartfonlar və süni intellekt sistemləri ASML şirkətinin hazırladığı litoqrafiya maşınları olmadan mövcud ola bilməzdi. Şirkət çip istehsalının "ürəyi" sayılan bu xüsusi maşınların istehsalında dünyada tək monopolistdir.

ASML-in hazırladığı cihazlar insan saçından minlərlə dəfə nazik dövrə xətlərini xüsusi işıq texnologiyası vasitəsilə çiplərin üzərinə həkk edir:

•Saniyədə 50 min damcı: Maşının daxilində saniyədə 50 000 damcı ərintili qalay lazerlə vurularaq ekstremal ultra-bənövşəyi (EUV) işıq yaradılır.

•Mikroskopik dəqiqlik: Bu mürəkkəb proses çiplərin ultra-dəqiq mikro nano-səviyyədə işlənməsinə şərait yaradır.

Bu litoqrafiya maşınlarının qabaritləri və dəyəri özü-özlüyündə bir rekorddur:

•Qiyməti: Tək bir maşının qiyməti 350 milyon dollara qədər çatır.

•Ölçüsü: Mürəkkəb quruluşa malik bu cihaz bir avtobus böyüklüyündədir.

•Daşınması: Tək bir cihazı başqa məntəqəyə daşımaq üçün tam 3 ədəd Boeing 747 yük təyyarəsi lazım gəlir.

Dünya nəhəngləri bu şirkətdən asılıdır

Apple, Nvidia, Samsung və TSMC kimi dünya texnologiya gigantları ən güclü və müasir çiplərini istehsal etmək üçün tamamilə bu şirkətdən asılıdırlar. Qısası, müasir rəqəmsal sivilizasiya məhz ASML-in texnologiyası üzərində dayanır.

Həmçinin oxuyun