ABŞ Rusiyaya atom elektrik stansiyasının tikintisini başa çatdırmağa icazə verib

DÜNYA

279

30.06.2025, 16:45

Xəbərlərimizi Google-da izləyin

Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun

ABŞ sanksiyalar altında olan bir sıra Rusiya banklarına Macarıstanda “Paks-2” atom elektrik stansiyasının tikintisi ilə bağlı əməliyyatlar aparmağa icazə verib.

Müvafiq lisenziya cümə günü, iyunun 27-də ABŞ Maliyyə Nazirliyinin Xarici Aktivlərə Nəzarət Şöbəsi olan OFAC tərəfindən verilib.

Sənədə əsasən, Qazprombank, Vneşekonombank, Sovcombank, Sberbank, VTB, Otkritie Bank, Alfa-Bank, Rosbank, Zenit Bank və Sankt-Peterburq Bankı 2025-ci il dekabrın 19-dək Macarıstan AES-in tikintisinə nəzarət edə biləcəklər.

Macarıstanda AES-in tikintisini həyata keçirən Rosatom məhdudiyyətlərin götürüldüyünü təsdiqləyib. Dövlət korporasiyasının özü ABŞ sanksiyaları altında deyil, çünki ABŞ Rusiyadan zənginləşdirilmiş uranı alır. Lakin bundan əvvəl Vaşinqton Rosatom-a sanksiya tətbiq edilmiş banklar vasitəsilə ödənişlərə icazə verməyərək Paks-2-nin həyata keçirilməsinə mane oldu. Belə ki, OFAC lisenziyasının əvvəlki variantında açıq şəkildə bildirilirdi ki, “Qazprombank” Macarıstandakı atom elektrik stansiyaları istisna olmaqla, mülki nüvə enerjisi ilə bağlı əməliyyatlar apara bilər.

Macarıstan Xarici İşlər Nazirliyinin rəhbəri Peter Szijarto belə bir qərarın ABŞ prezidenti Co Baydenin administrasiyası tərəfindən “siyasi səbəblərə görə” verildiyini bildirib. Lakin indi onun sözlərinə görə, Vaşinqtonun “Macarıstanı dost hesab edən prezidenti var”. Szijarto məhdudiyyətləri aradan qaldırdığına görə Donald Trampa minnətdarlığını bildirib. "Rusiya və Fransada Paks AES üçün lazım olan iri avadanlığın istehsalı davam edir. İndi tikinti Paksda yerində yeni təkan ala bilər", - Macarıstan Xarici İşlər Nazirliyinin rəhbəri əlavə edib.

Rusiya və Macarıstan 2014-cü ildə Paks AES-də iki yeni 5 və 6 nömrəli enerji blokunun (Paks-2) tikintisinə dair saziş imzalayıblar. Layihənin ümumi dəyəri 12,5 milyard avro həcmində qiymətləndirilir. 2022-ci ilin avqustunda Macarıstanın Atom Enerjisi İdarəsi Rosatom-a enerji bloklarının tikintisi üçün lisenziya verib, 2023-cü ilin mayında isə Avropa Komissiyası stansiyanın tikintisi və layihənin maliyyələşdirilməsi ilə bağlı sazişlərə düzəlişləri təsdiqləyib. Həmin ilin noyabrında məlum oldu ki, Macarıstan hökuməti ilə Rusiya dövlət korporasiyası arasında iş qrafiki imzalanıb. İki yeni AES-in enerji blokunun şəbəkəyə qoşulması 2030-cu illərin əvvəllərinə planlaşdırılırdı. Bununla belə, 2024-cü ilin noyabrında Rusiya ilə Macarıstan arasında layihə üzrə ödənişlərin həyata keçirildiyi Qazprombank ABŞ-ın sanksiyaları altına düşdü və bu, onun həyata keçirilməsini sual altına aldı.

Nigar

Həmçinin oxuyun