Xoralı kolit zamanı qidalanma: Hansı qidalar faydalıdır, hansılardan uzaq durmaq lazımdır?

TİBB

248

17.08.2026, 15:05

Xəbərlərimizi Google-da izləyin

Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun

Xoralı kolit yoğun bağırsağın selikli qişasının xroniki, residivləşən iltihabi-destruktik xəstəliyidir. Patologiyanın kəskinləşmə dövründə peroral yolla qəbul edilən qidaların tərkibi bağırsaq peristaltikasına və selikli qişanın bərpasına bilavasitə təsir göstərir. Təqdim olunmuş tövsiyələr xoralı kolit zamanı rasionun korreksiyası və həzm traktının epitelizasiyasına dəstək məqsədi daşıyır.

Yoğun bağırsaq epiteli üçün qıcıqlandırıcı təsiri minimum olan, büzücü və bərpaedici xüsusiyyətlərə malik meyvələrin istifadəsi məqsədəuyğundur:

•Xurma (Diospyros) və finik (Phoenix dactylifera): Tərkibindəki yüksək miqdarda tənən (aşı maddələri) maddələri sayəsində bağırsaq selikli qişasında büzücü və iltihabəleyhinə təsir göstərir.

•Armud (Pyrus) və Nar (Punica granatum): Həzm sisteminin selikli qişasının regenerasiyasına kömək edir və ishalın (diareyanın) tezliyini azaltmağa yönəlmişdir.

•Kəl əzgil (Mespilus germanica) və İğdə (Elaeagnus): Yüksək fitonsid və büzücü komponent tərkibinə görə bağırsaqda sekretor disfunksiyanı normallaşdırır.

•Banan (Musa): Tərkibindəki həll olan liflər (pektin) və yumşaq struktur sayəsində mexaniki qıcıqlanma yaratmadan asan mənimsənilir.

Məhdudlaşdırılması və ya qadağan olunması gərəkən qidalar

Xəstəliyin kəskinləşmə riskini artıran və hipermotorikanı stimullaşdıran qida məhsullarının rasiondan çıxarılması vacibdir:

•Yüksək turşuluq və lif tərkibli meyvələr: Gavalı, şaftalı, alma, alça və üzüm kimi meyvələr fermetasiya proseslərini sürətləndirir, bağırsaq peristaltikasını kəskin artırır və meteorizmə (qaz əmələgəlməyə) səbəb olur.

•Zəngin lipidli (yağlı) və yüksək karbohidratlı qidalar: Doymuş yağlar, xəmir xörəkləri, rafinə olunmuş karbohidratlar və rafinə olunmuş şəkər həzm fermentlərinin yükünü artırır, bağırsağın mikrobiota balansı pozularaq iltihabi ocaqların genişlənməsinə şərait yaradır.

Xoralı kolit xəstələrində dietoterapiya mexaniki, kimyəvi və termiki qoruyucu rejim prinsipinə əsaslanmalı, qida maddələri iltihablaşmış selikli qişanı qıcıqlandırmayacaq şəkildə seçilməlidir.

Həmçinin oxuyun