Avropa İttifaqının Rusiyaya qarşı 21-ci sanksiya paketi nəyi dəyişəcək?

DÜNYA

24.07.2026, 11:10

Avropa İttifaqı (Aİ) Ukraynadakı müharibəyə görə Rusiyaya qarşı 21-ci sanksiyalar paketini təsdiqləyib.

Oxu24.com xəbər verir ki, həftələrlə davam edən danışıqlardan sonra qəbul edilən yeni məhdudiyyətlərin əsas istiqamətləri Rusiya bank sektoru, neft gəlirləri, “kölgə donanması” və hərbi sənaye olub.

Aİ rəsmiləri bildiriblər ki, yeni paket Rusiyanın hərbi iqtisadiyyatına təzyiqi artırmaq məqsədi daşıyır. Brüssel hesab edir ki, tətbiq edilən tədbirlər Moskvanın müharibəni maliyyələşdirmək imkanlarını məhdudlaşdıracaq.

Rusiya banklarına qarşı yeni məhdudiyyətlər

Yeni paket çərçivəsində daha 33 Rusiya bankı ilə əməliyyatların qadağan edilməsi və onların beynəlxalq maliyyə sistemindən kənarlaşdırılması nəzərdə tutulur. Bundan əlavə, aktivləri dondurulan bankların siyahısına daha 94 maliyyə qurumu əlavə edilib.

Bununla da Aİ-nin müxtəlif məhdudiyyətləri artıq Rusiya bank sektorunun təxminən yarısını əhatə edir.

Sanksiyalar həmçinin Rusiyanın sanksiyalardan yayınmasına kömək etdiyi bildirilən bəzi üçüncü ölkə banklarına da şamil olunub.

Neft gəlirləri və “kölgə donanması”na təzyiq artırılır

Aİ Rusiya neftinə tətbiq edilən qiymət limitini daha bir il qüvvədə saxlayıb. Avropa Komissiyasının hesablamalarına görə, mövcud mexanizm Rusiyanı növbəti 12 ay ərzində təxminən 3,5 milyard avro neft gəlirindən məhrum edə bilər.

Yeni sanksiyalar ilk dəfə Rusiya neft emalı sektoruna da yönəlib. Bir neçə neft emalı zavodu, treyder şirkətləri və məhdudiyyətlərdən yayınmağa kömək etdiyi iddia edilən qurumlar hədəfə alınıb.

Aİ Rusiyanın neft ixracında istifadə etdiyi “kölgə donanması” ilə bağlı da tədbirləri genişləndirib. Daha 41 gəmi, səkkiz təşkilat və bir şəxs sanksiya siyahısına daxil edilib.

Bundan əlavə, Aİ ölkələrinə “kölgə donanması”na yardım edən gəmilərə qarşı məhdudiyyət tətbiq etmək və müəyyən hallarda daşınan yükləri müsadirə etmək imkanı verilib.

Hərbi sənaye və kriptovalyuta sektoruna yeni zərbələr

Yeni paketdə Rusiya hərbi-sənaye kompleksi ilə əlaqəli 56 qurum sanksiya siyahısına əlavə edilib. Onların arasında uzaqmənzilli dronların istehsalı və təchizat zənciri ilə əlaqəli şirkətlər də var.

Aİ həmçinin Rusiyanın müdafiə sənayesində istifadə edə biləcəyi texnologiya və məhsulların ixracına nəzarəti gücləndirib.

Kriptovalyuta sahəsində də yeni mexanizm tətbiq olunub. Sanksiyalardan yayınmaq üçün müxtəlif platformalardan istifadə edən üçüncü ölkə kripto operatorlarına qarşı gələcəkdə məhdudiyyət tətbiq edilə biləcək.

Rekord sayda şəxs və qurum sanksiya siyahısına əlavə edilib

21-ci paket çərçivəsində daha 218 şəxs və qurum sanksiya siyahısına daxil edilib. Bu, son dörd ildə ən böyük genişlənmələrdən biri hesab olunur.

Yeni siyahıya banklar, müdafiə sənayesi müəssisələri, neft treyderləri ilə yanaşı, Rusiya qızıl və almaz sektorunda fəaliyyət göstərən böyük şirkətlər də əlavə olunub.

Rusiya LNG-si ilə bağlı kompromis

Aİ ölkələri Rusiya mayeləşdirilmiş təbii qazının (LNG) daşınması ilə bağlı da razılığa gəlib. Qəbul edilən kompromisə əsasən, 2022-ci il fevralın 24-dən əvvəl bağlanmış müqavilələr üzrə bəzi daşımalar davam edə biləcək, lakin onların həcmi 2025-ci il səviyyəsini keçməməlidir.

Avropa Komissiyası bildirib ki, bu istisna yalnız müəyyən hallara aiddir və Rusiyadan Aİ-yə LNG idxalına tətbiq edilən mövcud məhdudiyyətləri dəyişmir.

Bəzi tədbirlər təxirə salınıb

Aİ-nin Rusiya ordusunda xidmət etmiş şəxslər üçün geniş viza məhdudiyyətləri ilə bağlı təklifi hələ qüvvəyə minməyib. Bu məsələ üzrə hüquqi və texniki hazırlıqlar davam edir.

Avropa Komissiyası vurğulayıb ki, yeni paket son illərin ən sərt sanksiya tədbirlərindən biridir və Aİ-nin Ukraynaya dəstəyini nümayiş etdirir.

Bununla belə, bəzi təşkilatlar hesab edir ki, Brüssel Rusiyaya qarşı daha sərt addımlar ata bilər. Onlar xüsusilə Rusiya LNG daşımaları ilə bağlı istisnaların saxlanmasını tənqid edirlər.

Həmçinin oxuyun