Tonlarla ağırlığı olan buludlar necə olur ki, göydə qalır? — MÖCÜZƏVİ FAKTLAR  

Gündəlik həyatımızda başımızın üstündə süzən buludlar pambıq kimi yüngül və çəkisiz görünsə də, əslində real mənzərə tamamilə fərqlidir. Orta ölçülü bir buludun çəkisi yüzlərlə tona bərabərdir. Bəs bu qədər ağır kütlə necə olur ki, yerə düşmür və göydə asılı vəziyyətdə qalır?

Oxu24.com buludların göydə qalma sirrini və bu təbiət hadisəsinin elmi izahını təqdim edir.

Elmi baxımdan yanaşsaq, buludlar milyardlarla mikroskopik su damcıları və ya buz kristallarının bir araya gəlməsindən ibarətdir. Bu damcılar o qədər kiçikdir ki, onları adi gözlə fərdi şəkildə görmək qeyri-mümkündür.

Buludun ümumi çəkisi yüzlərlə ton təşkil etsə də, bu çəki vahid bir nöqtədə cəmləşməyib. Tonlarla ölçülən bu kütlə atmosferdə çox geniş bir sahəyə yayılmış vəziyyətdədir. Bu səbəbdən də buludlar yerdəki sıx bir pambıq topası kimi deyil, havada süzən nəhəng bir duman kütləsi kimi davranır.

Buludların yerə düşməməsinin əsas səbəbi atmosferdəki daimi hava hərəkətləridir. Burada iki mühüm amil rol oynayır:

1.Konveksiya (İsti hava axınları): Qızan isti hava yüngülləşərək yuxarıya doğru qalxır. Yuxarı doğru hərəkət edən bu güclü isti hava axınları buludun tərkibindəki mikroskopik su damcılarını özü ilə bərabər yuxarı qaldırır və onların aşağı enməsinin qarşısını alır.

2.Havanın qaldırıcı qüvvəsi (Arximed prinsipi): Mayelərdə olduğu kimi, qazların (havanın) da daxilindəki cisimlərə qarşı müəyyən bir qaldırıcı qüvvəsi var. Hava öz daxilindəki çox yüngül və xırda hissəcikləri müəyyən səviyyəyə qədər daşımaq qabiliyyətinə malikdir.

Bunu daha sadə bir nümunə ilə izah etmək olar: Əgər havada toz hissəcikləri varsa və heç bir külək yoxdursa, onlar yavaş-yavaş yerə çökür. Lakin zəif bir hava axını və ya külək olan kimi, həmin tozlar havada asılı qalır, sağa-sola hərəkət edir. Buludlar da eyni prinsiplə havada "üzür".

Bəs yağış necə yağır?

Buludların göydə asılı qalması daimi bir proses deyil. Zaman keçdikcə bulud daxilindəki o xırda su damcıları bir-birinə yapışaraq birləşir və böyüməyə başlayır.

Damcılar böyüdükcə onların çəkisi artır və ağırlaşırlar. Müəyyən bir mərhələdən sonra yuxarıya doğru hərəkət edən hava axınları artıq bu ağırlaşmış damcıları saxlaya bilmir. Nəticədə, cazibə qüvvəsinin təsiri ilə həmin damcılar yağış və ya qar şəklində yerə tökülür. Elm dünyasında bu prosesə yağıntı prosesi deyilir.

Həmçinin oxuyun

SON DƏQİQƏ! Yeni rəis təyinatı baş tutub

TƏBİB-in yeni təşəbbüsü gözlənilən nəticəni verəcəkmi? – Ekspertdən qiymətləndirmə  

SON DƏQİQƏ! Məktəblərdə bu qadağan edildi:Nazir İMZALADI

Bu vəzifəyə yeni təyinat oldu