Yuxu və yaddaş: beynimiz informasiyanı necə “emal edir”?
31 Mart 2026, 22:20
Qaynar xətt:
(+99450) 247 90 86
TİBB
795
03.01.2026, 23:59
Ürəkbulanma – qarında və boğazda yaranan xoşagəlməz diskomfort hissidir ki, bu zaman qusma baş verəcəyi təəssüratı yaranır. Bu, ayrıca xəstəlik deyil, yalnız bir simptomdur. Ürəkbulanma qida zəhərlənməsindən və infeksiyalardan tutmuş stress, hamiləlik və ya nəqliyyatda yellənməyə qədər müxtəlif səbəblərdən yarana bilər.
Ürəkbulanmaya nə səbəb olur?
Oxu24.com ürəkbulanmanın ən çox yayılmış səbəblərini təqdim edir:
1. Mədə yanması və ya GERX (Qastroezofageal Reflyuks Xəstəliyi): Mədə möhtəviyyatının yemək borusuna geri qayıtması yanma hissi yaradır ki, bu da ürəkbulanmaya səbəb ola bilər.
2. Bakteriyalar və ya viruslar: Yoluxmuş qida ilə orqanizmə daxil olan bakteriyalar zəhərlənməyə səbəb olur. Həmçinin qastroenterit kimi virus infeksiyaları qusma və ümumi zəiflik yaradır.
3. Dərman preparatları: Bəzi dərmanlar, xüsusən də kimyaterapiya preparatları əlavə təsir kimi ürəkbulanma verir. Həmişə dərmanların təlimatını oxuyun.
4. Nəqliyyatda yellənmə (Dəniz xəstəliyi): Avtomobil, təyyarə və ya gəmi ilə səyahət zamanı yaranan başgicəllənmə və ürəkbulanmadır. Bu, beyin gözlərdən, daxili qulaqdan və əzələlərdən ziddiyyətli siqnallar alarkən baş verir.
5. Qida məhsulları: Həddindən artıq yemək və ya acı, yağlı qidaların qəbulu mədəni qıcıqlandıra bilər. Qida allergiyası da bir səbəbdir.
6. Güclü ağrı: Pankreatit (mədəaltı vəzinin iltihabı), öd kisəsi və ya böyrək daşları zamanı yaranan şiddətli ağrılar ürəkbulanma törədir.
7. Mədə xəstəlikləri: Mədə xoraları, xüsusən yemək zamanı və ya dərhal sonra diskomfort və ürəkbulanma yaradır.
8. Hamiləlik: Hormonal dəyişikliklər, xüsusən də XQ (HCG) və estrogen səviyyəsinin kəskin artması erkən dövrlərdə ürəkbulanmaya səbəb olur. Adətən ilk trimestrdən sonra keçir.
9. Miqren: Miqren tutmaları zamanı şiddətli baş ağrısı ilə yanaşı, xəstələrin demək olar ki, yarısında ürəkbulanma müşahidə olunur.
10. Digər az rast gəlinən səbəblər: Meningit, qulaq infeksiyaları, miokard infarktı (ürək tutması), bağırsaq keçməməzliyi və qaraciyər çatışmazlığı.
Nə vaxt həkimə müraciət etməli?
Əsas təhlükə qusma nəticəsində yaranan susuzlaşmadır (dehidratasiya). Xüsusilə kiçik uşaqlarda bu əlamətlərə diqqət yetirin:
• Dodaqların və ağzın quruması;
• Çökük gözlər;
• Sürətli tənəffüs və ya nəbz;
• Sidik ifrazının azalması;
• Körpələrdə əmgəyin çökməsi.
Təcili yardım çağırmalı olduğunuz hallar:
Həmçinin oxuyun
• Ürəkbulanma ilə yanaşı döş qəfəsində, çənədə və sol qolda şiddətli ağrı, tərləmə (infarkt əlaməti);
• Güclü baş ağrısı, tənəffüs çətinliyi və ya huşun bulanıqlığı;
• Zəhərlənmə şübhəsi;
• 12 saatdan çox müddətdə qida və ya su qəbul edə bilməmək.
Ürəkbulanmanı necə müalicə və profilaktika etməli?
Müalicə:
• Su balansı: Tez-tez və kiçik qurtumlarla su və ya elektrolitli içkilər için.
• Pəhriz: Banan, düyü, alma püresi və ya quru tost (BRAT pəhrizi) yeməyə çalışın.
Profilaktika:
• Parıldayan işıqlardan (miqreni tətikləyir) və kəskin qoxulardan (ətir, yemək) qaçın.
• İsti və rütubətli havada çox qalmayın.
• Az-az, amma tez-tez yeyin.
• Yeməkdən dərhal sonra intensiv fiziki hərəkətlər etməyin.
• Səfərdən əvvəl nəqliyyatda yellənməyə qarşı preparatlar qəbul edin./qaynarinfo
00:42 / 01 Aprel 2026
92
23:59 / 31 Mart 2026
118
23:49 / 31 Mart 2026
136
23:39 / 31 Mart 2026
136
23:19 / 31 Mart 2026
182
23:04 / 31 Mart 2026
74
23:02 / 31 Mart 2026
79
23:00 / 31 Mart 2026
75
22:54 / 31 Mart 2026
86
22:40 / 31 Mart 2026
153
22:30 / 31 Mart 2026
180
22:25 / 31 Mart 2026
105
22:20 / 31 Mart 2026
153
22:11 / 31 Mart 2026
558
22:10 / 31 Mart 2026
236
22:08 / 31 Mart 2026
84
22:04 / 31 Mart 2026
78
21:59 / 31 Mart 2026
71
21:59 / 31 Mart 2026
211
21:58 / 31 Mart 2026
71
21:50 / 31 Mart 2026
170
21:40 / 31 Mart 2026
170
21:30 / 31 Mart 2026
225
© 2026 Oxu24.com Müəllif hüquqları qorunur.