Gecə 4-5 saat yatmaq çəkiyə necə təsir edir? - Həkimlər AÇIQLAYIR
21 Avqust 2026, 16:30
“Qarabasma" dediyimiz yuxu iflici niyə baş verir? – FAKTLAR
MARAQLI
588
01.07.2026, 16:58
Gecə yuxuda olarkən qəribə və qorxulu anlar yaşamaq bir çox insanın qarşılaşdığı hallardan biridir. İnsan sanki oyanır, gözlərini açır, otağı görür, lakin bədənini tərpədə bilmir. Danışmaq istəsə də səsi çıxmır, sinəsində bir ağırlıq hiss edir. Hətta bəzi insanlar otaqda bir kölgə gördüyünü və ya kiminsə yanında dayandığını zənn edirlər. Xalq arasında buna "qarabasma" deyilsə də, əslində bu vəziyyətin tamamilə elmi bir izahı var.
Mövzu ilə bağlı Oxu24.com oxucuları üçün maraqlı faktları təqdim edirik:
Qarabasma yoxsa yuxu iflici? Elmi izahı nədir?
Tibb dünyasında bu vəziyyətə “Sleep paralysis", yəni yuxu iflici deyilir. İnsan yatarkən bədəni "REM yuxusu" (sürətli göz hərəkətləri) mərhələsinə keçir. Bu mərhələdə beyin yuxular görməyə başlayır və bədənin yuxudakı hərəkətləri real olaraq təkrarlamaması üçün əzələləri müvəqqəti olaraq bloklayır. Yəni bədən bir növ iflic vəziyyətinə gəlir.
Bəzi hallarda beyin yuxudan bədəndən daha tez oyanır, lakin əzələlər hələ də bloklanmış vəziyyətdə qalır. İnsan tamamilə ayıq olduğunu hiss etsə də, hərəkət edə bilmir. Beyin hələ yuxu rejimində qaldığı üçün ətrafda real olmayan kölgələr, fiqurlar yarada və ya qəribə səslər eşidilməsinə səbəb ola bilir.
Mütəxəssislər yuxu iflicinin yaranmasını bir neçə əsas faktorla əlaqələndirirlər:
•Aşırı yorğunluq və stress
•Gec saatlarda yatmaq və yuxu rejiminin pozulması
•Kürəyi üstə yatmaq (bu mövqe yuxu iflici riskini daha da artırır)
Vacib qeyd: Bu vəziyyət qorxulu və mistik görünsə də, əslində sağlamlıq üçün heç bir təhlükəsi yoxdur. Adətən bir neçə saniyə və ya maksimum bir neçə dəqiqə çəkir, daha sonra bədən yenidən normal fəaliyyətinə qayıdır.
Hər bir insan həyatında ən azı bir dəfə belə bir halla qarşılaşa bilər. Həmin anda yaşanan qorxu hissi çox güclü olduğundan insanlar bu təcrübəni uzun müddət unuda bilmirlər.
Çimnaz
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
22:25 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Göyçayda avtomobil aşıb, xəsarət alanlar var
42
0
0
22:11 / 21 Avqust 2026
SİYASƏT
Rusiya bu ticarət mərkəzinə zərbə endirib
53
0
0
21:57 / 21 Avqust 2026
DÜNYA
Rusiyada generalların müəmmalı sonu - Daha bir general intihar etdi
62
0
0
21:30 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Minaya düşən traktorçunun vəziyyəti açıqlandı
59
0
0
20:56 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Gülüstan Sarayına gedən yolda və daha iki küçədə hərəkət məhdudlaşdırılacaq
63
0
0
20:52 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
MİQ-in müsahibə mərhələsi başlayır
63
0
0
20:14 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Xocavənddə traktor minaya düşdü
74
0
0
19:42 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
600 bal da risk altındadır: Bu il bu ixtisaslarda keçid balları arta bilər
88
0
0
19:21 / 21 Avqust 2026
KRİMİNAL
Gəncədə qadın evində qətlə yetirilib, oğlu şübhəli bilinir
90
0
1
19:08 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Ukraynada daha 2 soydaşımız həlak oldu
165
0
0
18:46 / 21 Avqust 2026
DÜNYA
Planetin ən yaşlı qadını 117 yaşını qeyd edir
96
0
0
18:41 / 21 Avqust 2026
ŞOU-BİZNES
Şəmkirdə 20 yaşlı oğlan BIÇAQLANDI
76
0
0
18:33 / 21 Avqust 2026
DÜNYA
Portuqaliyada niqaba qadağa qoyuldu
92
0
0
18:20 / 21 Avqust 2026
İQTİSADİYYAT
Azərbaycan pambıq iplik ixracından gəlirini 82 %-ə yaxın artırıb
74
0
0
18:10 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Bakıda 3 poliklinika birləşdirilir – Rəsmi
109
0
0
17:59 / 21 Avqust 2026
KRİMİNAL
Bakıda 4 milyon manatlıq qızıl qaçaqmalçılığı: Dəstə necə ifşa olunub?
95
0
0
17:45 / 21 Avqust 2026
KRİMİNAL
48 nəfər Azərbaycana təhvil verildi
119
0
0
17:30 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanlıların olduğu gəmi vuruldu
99
0
0
17:10 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Anar Nəcəfliyə yeni vəzifə verildi
131
0
0
17:00 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
Məktəbli forması haradan alınmalıdır?
85
0
0
16:58 / 21 Avqust 2026
CƏMİYYƏT
TƏCİLİ: Ruslan Məmmədov Rusiyada SAXLANILDI
96
1
0
16:46 / 21 Avqust 2026
SİYASƏT
ADY sürücü və piyadalara müraciət etdi
88
0
0
16:32 / 21 Avqust 2026
SİYASƏT
İlham Əliyev Şavkat Mirziyoyevə minnətdarlığını bildirdi
89
0
0