Türkçülərin və Türkçülüyün başqa millətlərə və xalqlara münasibəti

CƏMİYYƏT

576

13.01.2026, 20:23

Dünya tarixinə diqqət yetirdikdə görürük ki, ən zəngin irs biz Türklərə məxsus olub. Ulularımızın qurduqları imperiya və dövlətlərində müxtəlif milli, etnik və dini icmalar yaşamışlar.

Oxu24.com xəbər verir ki,onların heç bir milli və ya dini həssaslığına da toxunan olmayıb.

Bu səbəblə də bizim qurduğumuz sinifli cəmiyyətdən olan Parfiya (600 il), Osmanlı (623 il) imperiyalarının uzun müddətli hakimiyyət dövrünün olmağının əsas səbəbi də xoş rəftar siyasəti ilə əlaqədardır.

Azərbaycan tarixində bərabər yaşayış prinsipi dövlətçilik ənənələrimizin əsası kimi götürülürdü.

Sonralar da bu yanaşmanın nə qədər düzgün olmasını faktları ilə görürük. Bununla belə Azərbaycandakı sol qüvvələr Azərbaycan millətini Türkçülük ilə qorxutmaqları tamamilə yersiz və əsassızdır.

Ümumiyyətlə, Türkçülük əsasən milli demokratik hərəkat ilə tanınır. Lakin, milli sosializm (nasional nasional), milli kommunizm, Türk sosial demokratizm, ülküçülük, Türk liberal demokratizm ilə yanaşı mənim özümün müdafiə etdiyim milli xürrəmizm ideyasının Türkçülüyə yeni bir yanaşması kimi qəbul etmək olar. Bizim Türkçülüyümüz heç kimə qarşı yönəlməyib, amma ki, milli varlığımıza qarşı yönələn hər bir qüvvə və ideologiya qarşı birlikdə mübarizə aparmalıyıq. Türkçülük ultrasağçılıq, irqçilik və şovinizm güdməyən yeganə ideologiyadır ki, haqq-ədalət və dünyada düzgün nizamın qurulmasına hesablanan siyasi və ictimai ideyalar toplusu kimi qiymətləndirilməlidir.

Türkçülüyü qərb və İslam dəyərlərinə alternativ təmiz Türk dəyərləri ilə zənginləşdirmək olar. Çünki, dünyanı fəth edən Oğuz Xanın qurduğu nizam bu gün üçün də aktualdır. Dünyada demokratiya fikrini ilk dəfə gerçəkləşdirən Türklər olmuşdur. Beləki, Kəngəş (Ümumtürk ali məclisi) və Qurultay (bir Türk dövləti daxilindəki ali məclis) anlayışına nəzərən antik yunan və latın demokratiyası özünü doğrultmadı. Biz də isə xaqanı Qurultay seçər, xaqan isə Qurultay, ordu və qam ilə məsləhətləşərdi. Bizim tarixi və milli quruluşumuzun mütərəqqi hissəsi də quldarlığın və təhkimli kəndli yaşayışının olmamağı idi. Lakin, biz də nümunəvi hesab edilən qərb cəmiyyətində quldarlıq quruluşu hətta Amerika Birləşmiş Ştatlarında adi bir quruluş kimi baxılırdı. Burada eybəcər siyasi və ictimai baxış olan irqçilik hələ də var.

Mənim fikrimcə Azərbaycan tarixi ərazilərini qaytardıqdan sonra burada qurultaylı-xaqanlıq, ikili cəmləşdirmə iqtisadiyyatı, təhsildə ən yeni metod, canlıların və ətraf mühitin qorunması, yaşıl siyasət, hərbi sənayenin daha da inkişaf etdirilməsi, sənayeləşdirmə, elmləşdirmə və texnikalaşdırma, sosial dövlətin möhkəmləndirmək, Törə sisteminin bərpası, Azərbaycanlıların firavanlığının milli modeli, Təmiz və Saf Azər dilinin inkişaf etdirilməsi, damğalı yazı sisteminə keçid, heteroseksualizm, Qədim Türk Təqviminə qayıtmaq və s. tədbirlər paketi milli xürrəmizmin istəkləri ola bilər. Biz öz milli quruluşumuzu quranda qapalı siyasət yerinə dünyaya açıq dövlət ola bilərik.

İmza: Ceyhun Ərmən Vedili

Həmçinin oxuyun