Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

Nadir Azəri: Razılaşmanın pozulması yeni risklər yaradır  

Nadir Azəri: Razılaşmanın pozulması yeni risklər yaradır  

SİYASƏT

75

29.06.2026, 12:51

“ABŞ və İran arasında əldə olunmuş razılaşmanın pozulması beynəlxalq təhlükəsizlik baxımından ciddi narahatlıq doğuran hadisədir. Son bir neçə gündə tərəflərin qarşılıqlı hərbi zərbələrə əl atması göstərir ki, mövcud anlaşma möhkəm siyasi iradə və qarşılıqlı etimad üzərində qurulmayıb”. 

Bunu Oxu24.com-a açıqlamasında  “Orta Asiya və Güney Qafqaz Söz Azadlığı Şəbəkəsi” (CASCFEN) İctimai Birliyinin sədri, siyasi şərhçi Nadir Azəri deyib.

Onun sözlərinə görə, əsas problem ondan ibarətdir ki, tərəflər razılaşmanın şərtlərinə fərqli yanaşır, hər biri öz addımlarını müdafiə xarakterli, qarşı tərəfin addımlarını isə təxribat kimi qiymətləndirir:

“Birinci növbədə, bu hadisə bölgədə gərginliyin yenidən yüksəlməsi riskini artırır. Kiçik miqyaslı hərbi toqquşmalar belə yanlış hesablamalar nəticəsində daha geniş qarşıdurmaya çevrilə bilər. Xüsusilə ABŞ və İran kimi böyük hərbi və siyasi təsirə malik iki dövlət arasında yaranan böhran yalnız ikitərəfli münasibətlərə deyil, bütövlükdə Yaxın Şərqdə sabitliyə təsir göstərir. İkinci mühüm məsələ diplomatik imkanların zəifləməsidir. Hərbi ritorikanın və qarşılıqlı ittihamların artması danışıqlar mühitini çətinləşdirir. Halbuki davamlı təhlükəsizliyin təmin olunması yalnız dialoq və siyasi mexanizmlər vasitəsilə mümkündür. Razılaşmaların pozulması gələcəkdə yeni anlaşmalar üçün etimad problemini daha da dərinləşdirə bilər. Üçüncü amil regional və qlobal iqtisadi nəticələrdir. ABŞ–İran qarşıdurmasının dərinləşməsi enerji bazarlarına, nəqliyyat marşrutlarına və region ölkələrinin təhlükəsizliyinə mənfi təsir göstərə bilər. Bu baxımdan məsələ yalnız iki ölkənin münasibətləri çərçivəsində deyil, beynəlxalq sistem üçün də əhəmiyyət daşıyır”.

N.Azərinin sözlərinə görə, dördüncü və ən vacib məqam ondan ibarətdir ki, tərəflər məsuliyyətli davranmalı və vəziyyətin nəzarətdən çıxmasına imkan verməməlidir:

“Tammiqyaslı müharibənin heç bir tərəfə siyasi və iqtisadi fayda gətirməyəcəyi aydındır. Buna görə də beynəlxalq vasitəçilik imkanlarından istifadə olunmalı, gərginliyin azaldılması və diplomatik kanalların yenidən işə salınması prioritet olmalıdır. Nəticə olaraq qeyd etmək olar ki, hazırkı böhran təkcə hərbi qarşıdurma deyil, həm də diplomatiyanın sınağıdır. Regionda sülh və sabitliyin qorunması üçün emosional addımlar deyil, uzaqgörən siyasi qərarlar əsas götürülməlidir.”

Turan Etibaroğlu