Rusiyanın Ermənistanda taleyi necə olacaq? — Azərbaycanlı politoloqdan mühüm AÇIQLAMA

SİYASƏT

920

05.11.2025, 10:31

“Ermənistan reallığı qəbul edib, Rusiya təsirini itirir” – politoloq Samir Hümbətov Cənubi Qafqazdakı yeni güc nizamından danışır.

Cənubi Qafqazda postmüharibə dövrünün reallıqları artıq Ermənistanın siyasi gündəmini dəyişdirib. Qarabağın itirilməsi ilə “Qarabağsız Ermənistan” anlayışı yalnız bir siyasi tezis deyil, həm də dövlətin gələcək istiqamətini müəyyən edən faktora çevrilib. Bu fonda Rusiyanın bölgədəki təsir imkanlarının azalması və Zəngəzur dəhlizinin regional sistemdə yeni strateji xətt kimi formalaşması diqqət mərkəzindədir.

Politoloq Samir Hümbətov Oxu24.com-a müsahibəsində bu proseslərin Ermənistan siyasətinə, regional təhlükəsizliyə və yeni geosiyasi düzənə təsirini şərh edib.

Politoloq Samir Hümbətov

– Ermənistanın “Qarabağsız” reallığı artıq danılmaz faktdır. Bu yeni mərhələ ölkənin siyasi davranışına və Moskva ilə münasibətlərinə hansı məntiqli istiqamət verə bilər?

– “Qarabağsız Ermənistan” konsepsiyasını artıq Ermənistan siyasi dairələri qəbul ediblər. Hər nə qədər müxalifətdəki revansist qüvvələr qəbul etməsə də, bunu artıq Ermənistan siyasi hakimiyyəti qəbul edib və real Ermənistanın hansı sərhədlər çərçivəsində olacağını da bilirlər. Amma məsələ burasındadır ki, nə qədər mövcud hökumət bilsə də, Rusiyanın təsiri altında olan qüvvələrin bu məsələdə bir qədər fərqli yanaşmaları var.

Rusiya əslində yaranmış yeni status-kvonu qəbul etmək istəmir. Çünki bu vəziyyət onun bölgədə təsir imkanlarını aşağı salmaqdadır. Ermənistan isə başa düşür ki, müstəqil siyasi qərar vermək üçün əvvəlki kimi Moskvanın orbitində qalmaq real deyil. Bu isə “real Ermənistan” anlayışının formalaşmasına gətirib çıxarır.

– Gələcək sülh sazişi, Zəngəzur dəhlizi və Rusiyanın hərbi bazalarının taleyi Cənubi Qafqazda təhlükəsizlik balansını necə müəyyən edə bilər?

– Rusiyanın hərbi bazalarından çıxarılma prosesi də əslində buradan başlayır. Çünki, Rusiya yaxın gələcəkdə Azərbaycan-Ermənistan arasında sülh müqaviləsi imzalanacaqsa,mövqeyini itirmiş ola bilər. Bilirsiniz ki, paraflanma artıq tamamlanıb. Yekun işlər, referendum və s. məsələlər qalıb. Belə olan halda artıq Rusiyanın Ermənistanda, Gümrüdə yerləşən hərbi bazalardan çıxarılması ehtimalı da var.

Zəngəzur dəhlizi isə Cənubi Qafqazın istər siyasi, iqtisadi, istərsə də hərbi təhlükəsizlik arxitekturasının təməl prinsiplərindən birini təşkil edir. Bu yaxın gələcəkdə yeni dünya nizamında Zəngəzur dəhlizinin region üçün nə qədər önəm kəsb etdiyini də göstərir. Düşünürəm ki, bu da artıq Ermənistanı Azərbaycanla əməkdaşlığa məcbur edir. Əks halda, yeni qurulan dünya siyasi nizamında, Zəngəzur dəhlizi nə qədər açıq olsa belə, beynəlxalq siyasi proseslər Ermənistanı çətin vəziyyətə sala bilər. Azərbaycansız bu prosesi aparmaq mümkün deyil.

Pərvin Şakirqızı

Həmçinin oxuyun