Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

Uşaqlıqdan əlilliyi olan şəxslər ailə başçısını itirməyə görə pensiya ala bilərmi? 

Uşaqlıqdan əlilliyi olan şəxslər ailə başçısını itirməyə görə pensiya ala bilərmi? 

CƏMİYYƏT

191

26.05.2026, 21:39

Uşaqlıqdan əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslərin sosial təminat hüquqları ilə bağlı vətəndaşları maraqlandıran suallardan biri də ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası alma imkanlarıdır.

Mövzu ilə bağlı Oxu24.com-a danışan vəkil Vəfadar Piriyev bildirib ki, qanunvericilikdə bu məsələ açıq şəkildə öz əksini tapıb və müəyyən kateqoriyaya aid şəxslərin belə hüququ mövcuddur.

Vəkilin sözlərinə görə, “Əmək pensiyaları haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 14-cü maddəsində ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası almaq hüququ olan şəxslərin dairəsi dəqiq göstərilib. Həmin siyahıya uşaqlıqdan əlilliyi müəyyən olunmuş şəxslər də daxildir.

Vəkil  qeyd edib ki, xüsusilə 18 yaşınadək əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslər qanunvericilikdə ayrıca kateqoriya kimi nəzərdə tutulur və onlar müəyyən şərtlər daxilində ailə başçısını itirməyə görə pensiya alma hüququna malikdirlər.

Onun sözlərinə görə, bir çox insanlar bu hüquqdan xəbərsiz olur və nəticədə sosial təminat imkanlarından yararlanmırlar. Halbuki qanun həmin şəxslərin sosial müdafiəsini təmin etmək məqsədilə bu mexanizmi nəzərdə tutur.

Vəkil vurğulayıb ki, ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası almaq üçün əsas məsələlərdən biri ailə başçısının əmək stajı və sosial sığorta göstəriciləridir. Bununla yanaşı, müraciət edən şəxsin qanunda nəzərdə tutulan kateqoriyaya aid olması da vacib şərtlərdəndir.

Mütəxəssis bildirib ki, vətəndaşlar bunun üçün Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna və ya “DOST” mərkəzlərinə müraciət edə bilərlər. Lazımi sənədlər təqdim edildikdən sonra şəxsin hüququ qiymətləndirilir və qanunvericiliyə uyğun qərar qəbul olunur.

Vəkil əlavə edib ki, bəzi hallarda vətəndaşlara əsassız imtina cavabı verilə bilər. Belə vəziyyətlərdə isə şəxslərin inzibati qaydada və ya məhkəmə yolu ilə öz hüquqlarını müdafiə etmək imkanları var.

“Əmək pensiyaları haqqında” qanunun 14-cü maddəsində ailə başçısını itirməyə görə pensiya hüququ olan şəxslərin siyahısı geniş şəkildə göstərilib və vətəndaşlar həmin maddə ilə tanış olaraq öz hüquqlarını dəqiq öyrənə bilərlər.

Hüquqşünasın fikrincə, sosial təminat hüquqları barədə maarifləndirmənin artırılması olduqca vacibdir. Çünki bir çox hallarda insanlar qanunun onlara verdiyi hüquqlardan məlumatsız olduqları üçün maddi və sosial dəstək imkanlarını itirmiş olurlar.

Hazırladı: Miri Məcidli