Qanunda nə yazılıb? - Vahid məktəbli forması ilə bağlı RƏY
13 Oktyabr 2026, 00:13
Azərbaycan muzeylərinin nadir eksponatları: 1834-cü ilə aid Yer kürəsinin qlobusu
CƏMİYYƏT
77
12.10.2026, 23:04
Xəbərlərimizi Google-da izləyin
Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun
Azərbaycan muzeylərinin nadir eksponatları: 1834-cü ilə aid Yer kürəsinin qlobusu
AZƏRTAC oxucuları ölkəmizin muzey kolleksiyalarından nadir eksponatlarla tanış edən “Azərbaycan muzeylərinin nadir eksponatları” silsiləsini davam etdirir.
Bu dəfə söhbət “Suraxanı” gəmi-muzeyinin “Naviqasiya və rabitə” zalında nümayiş etdirilən 1834-cü ilə aid kiçik qlobusdan gedir.
Yer kürəsinin bu kiçik modeli Vyanada xəritə və qlobusları nəşr etməsi ilə tanınan Trankvillo Mollo tərəfindən hazırlanıb. Ölçüləri 47×30 santimetr olan eksponat ağac və misdən hazırlanıb. O, üçayaqlı taxta dayaq üzərində yerləşdirilib və mis meridian halqa ilə əhatə olunub. Üfüq halqasında da astronomik məlumatlar əksini tapıb.
Qeyd edək ki, Mollo adı XVIII əsrin sonu – XIX əsrin əvvəllərində Vyanada xəritə və qlobusların hazırlanması və nəşri sahəsində tanınan adlardan biri olub. “Suraxanı” gəmi-muzeyində qorunan 1834-cü ilə aid bu nümunənin coğrafi biliklərin və kartoqrafiyanın inkişafını əks etdirən tarixi eksponat kimi dəyəri var.
Qlobusda məşhur dəniz səyyahı Ceyms Kukun üç ekspedisiyasının marşrutlarının göstərilməsi xüsusi maraq doğurur. Birinci səyahət 1768–1771-ci illərdə, ikinci səyahət 1772–1775-ci illərdə baş tutub. Üçüncü səyahət isə 1776-cı ildə başlayıb, Kukun 1779-cu ildə həlak olmasından sonra da davam edib və 1780-ci ildə başa çatıb.
Qlobusda göstərilən marşrutlar XVIII əsrin coğrafi kəşflərini əks etdirir və uzaq dəniz səfərlərinin nəticələrinin sonrakı onilliklərdə nəşr olunan xəritələrdə necə əks olunduğunu göstərir.
Qlobusda, həmçinin həmin dövrdə istifadə olunan ölkə və coğrafi ərazilərin adları qeyd edilib. Bu adlar XIX əsrin birinci yarısında dünya coğrafiyasının necə təsəvvür edildiyini, ayrı-ayrı bölgələrin hansı adlarla tanındığını və Yer kürəsi haqqında məlumatların necə sistemləşdirildiyini izləməyə imkan verir.
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
00:13 / 13 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Qanunda nə yazılıb? - Vahid məktəbli forması ilə bağlı RƏY
19
0
0
00:08 / 13 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
13 oktyabrda bizi nələr gözləyir? -ULDUZ FALI
47
0
0
00:07 / 13 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanda sarı xəbərdarlıq verildi
45
0
0
00:05 / 13 Oktyabr 2026
DÜNYA
Burada dini amilləri əsas götürmürük - Ərdoğan
43
0
0
23:56 / 12 Oktyabr 2026
DÜNYA
Kiyev vuruldu:İtkilər var
45
0
0
23:49 / 12 Oktyabr 2026
DÜNYA
Qiyamət gününə bir ay qaldı
106
0
0
23:46 / 12 Oktyabr 2026
OXU24 TV
Məktəbə hücum anının YENİ GÖRÜNTÜLƏRİ
417
0
0
23:32 / 12 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Dini komitə sədrindən məktəbli geyimləri ilə bağlı AÇIQLAMA
93
0
0
23:25 / 12 Oktyabr 2026
DÜNYA
Küçədə qıza hücum edən bobot "həbs olundu"
68
0
1
23:17 / 12 Oktyabr 2026
DÜNYA
Qardaş ölkədə naməlum infeksiya: 5 min nəfər..
91
0
1
23:16 / 12 Oktyabr 2026
SİYASƏT
Prezident Ukrayna ilə bağlı QANUNU İMZALADI
79
0
0
23:14 / 12 Oktyabr 2026
SİYASƏT
İlham Əliyev bu Qanuna İMZA ATDI
149
0
0
23:04 / 12 Oktyabr 2026
SİYASƏT
Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında PAYLAŞIM EDİLDİ
984
2
0
23:01 / 12 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanda bu qədər məscid var imiş — AÇIQLAMA
97
0
0
22:54 / 12 Oktyabr 2026
ŞOU-BİZNES
Ötən gün olan toya Murad Boz da gəlibmiş - Video
107
0
0
22:43 / 12 Oktyabr 2026
SİYASƏT
Prezident İlham Əliyev Bakıdan MÜHÜM MESAJLAR VERDİ (VİDEO)
117
0
0
22:42 / 12 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Bakıda ət niyə baha satılır? - VİDEO
95
0
0
22:39 / 12 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Ağır xəstə 6 aydır pensiya ala bilmir - ŞİKAYƏT
93
0
0
22:35 / 12 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
“Hicab” iddiası ilə məktəblərə hücumun arxasındakı qüvvə..
332
1
0
22:25 / 12 Oktyabr 2026
KRİMİNAL
Atasının evinə getdi, canından oldu - VİDEO
172
0
0
22:25 / 12 Oktyabr 2026
OXU24 TV
Bakıda müzakirə: Bəyanat qəbul edilib
104
0
0
22:23 / 12 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
“Azərbaycanda nə hicaba, nə də niqaba qadağa var”
179
0
0
22:13 / 12 Oktyabr 2026
ŞOU-BİZNES
Bu da Vüsalə Əlizadənin yeni bahalı avtomobili - VİDEO
218
0
0