Pulun həmişə çay kimi axdığı insanların doğum tarixləri
04 Oktyabr 2026, 20:06
Qaynar xətt:
(+99450) 247 90 86
CƏMİYYƏT
180
19.08.2026, 13:06
Dünən Karl Popperin "Açıq cəmiyyət" kitabının ikinci cildini yenidən vərəqləyəndə Aristoteldən gətirilən belə bir sitata rast gəldim:
"Təbiətcə özü-özünə aid olmayıb başqasına aid olan insan təbiətcə kölədir".
Təbiətcə özünə aid olmamaq nə deməkdir? Öz varlığını başqa birinin varlığı ilə təsdiqləmək və öz varlığını onu təsdiqlədiyi digər varlıqdan şüurlu, yaxud şüursuz şəkildə asılı hala gətirmək.
Yəni kölə, sadəcə, ağası olan adam deyil, ağanın özü də öz varlığını başqa birinin varlığıyla təsdiqləyirsə, o da kölədir. "Divin canı şüşədədir" məsəli.
İnsan niyə öz varlığını başqa birinin varlığıyla təsdiqləmək ehtiyacı duyur? Çünki tənbəldir, məsuliyyətdən qaçır. Ona onun yerinə var olan, düşünən, qərarlar qəbul edən biri lazımdır. Başqa birinin varlığı kölə təbiətli insanın "komfort zonası"dır. Başqa biri vasitəsilə var olmaq psixoloji rahatlıq gətirir, məsuliyyət öhdəliyini yox edir.
Ateizm bu mənada insanı başqa birinin varlığının asılılığından qurtarıb özünə bağlayan, ona öz məsuliyyətini dərk etdirən, onun yerinə düşünən, qərarlar qəbul edən birinin olmadığını söyləyən, onu başqasının varlığındakı "komfort zona"dan məhrum edən fəlsəfi bir dünyagörüşüdür.
Ateist bədbindirsə, "imanı" kamil deyil. Gözü hələ də başqasının varlığındadır. Ateistin "yoxdur" kəlməsi inkar deyil, imtinadır. Başqasının varlığı ilə öz varlığını təsdiqləyən kölə təbiətli olmaqdan qaçışdır.
Ateizm özü-özünü yaratma, özü-özünə sığınma, özü-özünə aid olma cəsarətidir.
Aristotel bunu bacarmayanları təbiətcə kölə adlandırırdı.
Aqşin Yenisey
20:06 / 04 Oktyabr 2026
20
19:55 / 04 Oktyabr 2026
39
19:44 / 04 Oktyabr 2026
77
19:23 / 04 Oktyabr 2026
50
19:16 / 04 Oktyabr 2026
82
19:09 / 04 Oktyabr 2026
72
18:44 / 04 Oktyabr 2026
70
18:34 / 04 Oktyabr 2026
57
17:50 / 04 Oktyabr 2026
80
17:45 / 04 Oktyabr 2026
75
17:35 / 04 Oktyabr 2026
82
17:30 / 04 Oktyabr 2026
533
17:23 / 04 Oktyabr 2026
367
17:20 / 04 Oktyabr 2026
55
16:58 / 04 Oktyabr 2026
2565
16:56 / 04 Oktyabr 2026
326
16:55 / 04 Oktyabr 2026
229
16:53 / 04 Oktyabr 2026
254
16:51 / 04 Oktyabr 2026
93
16:49 / 04 Oktyabr 2026
81
14:30 / 04 Oktyabr 2026
110
14:04 / 04 Oktyabr 2026
148
14:00 / 04 Oktyabr 2026
104
© 2026 Oxu24.com Müəllif hüquqları qorunur.