Sadır Japarov: Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubiley tədbiri türk xalqlarının dostluğunu daha da möhkəmləndirəcək

SİYASƏT

29.06.2026, 11:29

Türk xalqlarının tarixində yeni bir səhifə açan, Türk dünyasının yüksəlişini və ruhani birliyini təcəssüm etdirən böyük bir hadisə baş verdi. Ona görə də bu toplantının yüzilliyini Türk dünyasının sabitliyi, mədəniyyət siyasəti və inteqrasiyasının gücləndirilməsi baxımından əvəzolunmaz hadisə hesab etmək olar.

Oxu24.com xəbər verir ki, bu fikir Qırğız Respublikasının Prezidenti Sadır Japarovun Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illiyinə həsr olunmuş Türk Dünyası Həftəsinin iştirakçılarına müraciətində yer alıb.

Qırğızıstan lideri bildirib ki, mürəkkəb siyasi və geosiyasi şəraitə baxmayaraq, bu tarixi toplantıda türk dilləri, terminologiya, orfoqrafiya və gələcək inteqrasiya ilə bağlı mühüm məsələlər ətraflı müzakirə olunub: “Xüsusi vurğulamaq istərdim ki, bu möhtəşəm forum sadəcə alimlərin görüşü deyil. Bu, əsrlər boyu siyasi və coğrafi amillərin təsiri ilə bir-birindən ayrı düşmüş Türk dünyasının qarşılıqlı inteqrasiyaya, birliyə və qardaşlığa doğru atdığı tarixi dönüş nöqtəsidir. Toplantıda qırğız xalqının görkəmli nümayəndələri, Qırğızıstan dövlətçiliyinin və milli elminin tanınmış simaları, eləcə də Qazaxıstan və Başqırdıstandan olan alimlər iştirak edir. Onların orfoqrafiya və terminologiya məsələlərinə dair fundamental araşdırmaları yalnız qırğız dilçiliyinin deyil, ümumilikdə türkologiyanın qızıl fonduna daxildir. Türk dillərinin dil qrammatikasının yaradılması, əlifbaların uyğunlaşdırılması və ortaq türk mədəniyyətinin formalaşdırılması istiqamətində onların fəaliyyəti xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Qurultayda qəbul edilmiş qərarlar, xüsusilə yazı sisteminin müasirləşdirilməsi və ortaq terminologiyanın formalaşdırılması sahəsində görülən işlər xalqlarımızın həmrəylik səviyyəsinin yüksəlməsinə və birliyə əsaslanan siyasətə uyğun şəkildə inteqrasiyasına mühüm töhfədir. Alimlərin uzun illər ərzində həyata keçirdiyi bu fəaliyyət bu gün müasir türk təşkilatlarının fəaliyyətində öz əksini tapır. Türk Dövlətləri Təşkilatı, TÜRKSOY və Türk Akademiyası kimi beynəlxalq institutların yaradılması siyasi, iqtisadi və mədəni əməkdaşlığımızı keyfiyyətcə yeni səviyyəyə yüksəldib”.

Sadır Japarov qeyd edib ki, Böyük Türk yolu yalnız tarixi bir anlayış deyil, bu günümüzün inkişaf istiqamətini və gələcək strateji tərəfdaşlığımızın özünəməxsus xəttini müəyyən edən mühüm amildir: “Qloballaşma və sürətli geosiyasi dəyişikliklər dövründə mədəni və humanitar əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsi zəruridir. Türk xalqlarının ortaq tarixi, zəngin mədəni irsi, ədəbiyyatı və dil əlaqələrinin dərindən öyrənilməsi, həmçinin rəqəmsal mühitdə dillərimizin geniş təbliği müasir türkologiyanın ən mühüm vəzifələrindəndir. Rəqəmsallaşma, süni intellektin inkişafı və qloballaşma şəraitində biz türk dillərinin elmi və texnoloji sahələrdə mövqeyini gücləndirməli, onları müasir elmi terminologiyaya tam uyğun şəkildə inkişaf etdirməliyik. Əziz qardaşlar və bacılar, əminəm ki, bu yubileyin qeyd olunması türk xalqları arasında dostluğu daha da möhkəmləndirəcək, qardaşlıq münasibətlərinin, bilik mübadiləsinin, birliyin və əməkdaşlığın inkişafına böyük töhfə verəcək. Bu qurultayın ruhu və irəli sürdüyü böyük ideyalar bizi yeni nailiyyətlərə aparsın. Türk dünyasının birliyi daha da güclənsin, xalqlarımızın qardaşlığı və dostluğu əbədi olsun”.

Həmçinin oxuyun