Evdən qeydiyyatdan çıxarılma: Vəkil hüquqi məqamları açıqladı

HÜQUQ

19.06.2026, 11:26

Evdən qeydiyyatda olan şəxsin çıxarılması və bunun qarşılığında hər hansı kompensasiyanın ödənilib-ödənilməməsi məsələsi son illərdə vətəndaşlar arasında ən çox müzakirə olunan hüquqi mövzulardan biridir.

Mövzu ilə bağlı vəkil Aysel Əhmədova Oxu24.com-a geniş açıqlama verib və bu istiqamətdə mövcud hüquqi mexanizmləri izah edib.

Vəkilin sözlərinə görə, ilk növbədə qeydiyyat məsələsi ilə faktiki yaşayış hüququ bir-birindən fərqləndirilməlidir. Əgər şəxs yalnız formal olaraq ünvan üzrə qeydiyyatdadırsa, lakin həmin ev üzərində heç bir mülkiyyət, istifadə və ya yaşayış hüququna malik deyilsə, bu halda onun qeydiyyatdan çıxarılması üçün kompensasiya ödənilməsi qanunvericilikdə nəzərdə tutulmur. Belə hallarda mübahisə daha çox inzibati qaydada və ya məhkəmə vasitəsilə həll edilir.Bəzi hallarda vətəndaşlar qeydiyyatda olan şəxslə heç bir qohumluq və ya hüquqi əlaqə olmadığı halda belə kompensasiya ödənilməli olduğunu düşünürlər. Lakin hüquqi yanaşmaya əsasən, bu cür vəziyyətlərdə kompensasiya öhdəliyi yaranmır və əsas məsələ həmin qeydiyyatın hüquqi əsasının olub-olmamasının müəyyən edilməsidir.

Vəkil əlavə edib ki, əgər şəxs evdə faktiki yaşayırsa, yaxud onun həmin ünvanda yaşamaq hüququ qanunla və ya tərəflər arasında razılaşma ilə tanınırsa, o zaman vəziyyət fərqli qiymətləndirilir. Xüsusilə ailə münasibətləri, qohumluq əlaqələri və ya uzunmüddətli yaşayış faktı mövcud olduqda, qeydiyyatdan çıxarılma prosesi daha həssas hüquqi yanaşma tələb edir.Bu kimi hallarda kompensasiya məsələsi də gündəmə gələ bilər. Vəkilin sözlərinə görə, kompensasiya adətən bazar icarə qiymətləri nəzərə alınmaqla müəyyən edilir və bəzi hallarda bu məbləğ bir neçə illik kirayə haqqının ekvivalentinə qədər çata bilər. Lakin bu, hər işin konkret hallarından asılı olaraq dəyişir və məhkəmə tərəfindən ayrıca qiymətləndirilir.Qeydiyyatdan çıxarılma ilə bağlı mübahisələrdə ən vacib məqam sübutların mövcudluğudur. Şəxsin həmin evdə yaşayıb-yaşamadığı, yaşayış hüququnun olub-olmaması, ailə münasibətləri və digər faktlar məhkəmə tərəfindən diqqətlə araşdırılır. Bu zaman kommunal sənədlər, şahid ifadələri və digər sübutlar əsas rol oynayır.

Aysel Əhmədova vurğulayıb ki, bir çox hallarda vətəndaşlar əvvəlcə müvafiq icra orqanlarına müraciət etsələr də, praktikada bu tip mübahisələrin böyük hissəsi məhkəmə qaydasında həll edilir. Məhkəmə isə hər bir işi fərdi qaydada araşdıraraq həm qeydiyyatın hüquqi əsasını, həm də tərəflərin faktiki münasibətlərini nəzərə alır.

Vəkilin fikrincə, qeydiyyatdan çıxarılma prosesində əsas məqsəd heç bir tərəfin hüququnu pozmadan ədalətli qərarın verilməsidir. Buna görə də hər bir konkret vəziyyət fərdi yanaşma tələb edir və ümumi qayda ilə bütün hallara eyni hüquqi nəticə tətbiq etmək mümkün deyil.

Nigar

Həmçinin oxuyun