Bakıda yağış yağacaq, şimşək çaxacaq - Yeni PROQNOZ
18 İyul 2026, 00:10
GPS necə yarandı: Hərbi texnologiyadan gündəlik həyatımıza
CƏMİYYƏT
577
17.03.2026, 21:41
Bu gün smartfonlarda bir düymə ilə yerimizi dəqiq müəyyən etmək mümkün olsa da, GPS texnologiyasının yaranma tarixi bir çoxları üçün maraqlı olaraq qalır.
GPS (Global Positioning System) — qlobal mövqeləndirmə sistemi — yer üzərində insanın, nəqliyyat vasitələrinin və digər obyektlərin dəqiq yerini müəyyən etmək üçün istifadə olunur.
Oxu24.com xəbər verir ki,lakin bu texnologiya ilkin olaraq mülki deyil, hərbi məqsədlər üçün yaradılıb.
Tarixə nəzər saldıqda, 1957-ci ildə Sovet İttifaqının ilk süni peyki — Sputnik 1 kosmosa buraxıldıqdan sonra amerikalı alimlər onun radio siqnallarını araşdırarkən mühüm bir kəşf ediblər. Peyk hərəkət etdikcə siqnal tezliyinin dəyişməsi — Doppler effekti — vasitəsilə obyektlərin yerini hesablamağın mümkün olduğu müəyyənləşdirilib.
Bu ideya ABŞ Müdafiə Nazirliyinin diqqətini çəkib və 1970-ci illərdə GPS sistemi üzərində ciddi işlərə başlanılıb. Məqsəd hərbi texnikanın izlənməsi, raketlərin dəqiq yönləndirilməsi və qoşunların yerləşməsinin müəyyən edilməsi olub.
1995-ci ildə sistem tam şəkildə istifadəyə verilib. Yer ətrafında dövr edən 24-dən çox peyk vasitəsilə işləyən GPS cihazları ən azı 4 peykdən siqnal alaraq istifadəçinin yerini yüksək dəqiqliklə hesablayır.
Əvvəlcə yalnız hərbi məqsədlər üçün nəzərdə tutulan bu sistem, 2000-ci ildə mülki istifadəyə açıldıqdan sonra geniş yayılıb. Bu gün GPS texnologiyası xəritə tətbiqlərindən tutmuş aviasiya, dənizçilik, logistika və gündəlik həyatın bir çox sahəsində istifadə olunur.
Mütəxəssislər qeyd edir ki, GPS-in maraqlı cəhətlərindən biri onun internetdən asılı olmamasıdır — sistem birbaşa peyklərlə əlaqə quraraq işləyir.
Beləliklə, bir vaxtlar hərbi məqsədlərlə yaradılan bu texnologiya bu gün insanların gündəlik həyatında əvəzolunmaz alətə çevrilib.
Hazırladı: Jalə
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
00:10 / 18 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Bakıda yağış yağacaq, şimşək çaxacaq - Yeni PROQNOZ
85
0
0
00:05 / 18 İyul 2026
DÜNYA
İran Küveytin elektrik stansiyasını zədələdi
88
0
0
23:48 / 17 İyul 2026
DÜNYA
TƏCİLİ! İran Trampın başına pul qoydu - Rəsmən elan edildi
55
0
0
23:39 / 17 İyul 2026
İQTİSADİYYAT
Brent neftinin qiyməti 88 dolları ötüb
113
0
0
23:28 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
“Barmaq çatlatmaq” zərərlidir, yoxsa yox?
59
0
0
22:47 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
İlqar Əkbərov VƏFAT ETDİ
71
0
0
22:29 / 17 İyul 2026
HƏRBİ
Hərbçimiz təlimdə HƏLAK OLDU
69
0
0
22:07 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Ağır qəza baş verib- ÖLƏNLƏR VAR
88
0
0
21:49 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Ömər Eldarovun səhhəti ilə bağlı son vəziyyət açıqlanıb
68
0
0
21:17 / 17 İyul 2026
SİYASƏT
Mikayıl Cabbarov Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyev tərəfindən qəbul olunub
83
0
0
20:24 / 17 İyul 2026
DÜNYA
ABŞ İranın Xark adasında neft tankerinə raket zərbəsi endirib
75
0
0
20:06 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Dənizə getmək istəyənlər üçün ÇİMƏRLİK HAVASI
74
0
0
19:47 / 17 İyul 2026
KRİMİNAL
Mərdəkanda gənc oğlan dənizdə boğuldu
78
0
0
19:35 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
İlham Əliyev bu qanunu təsdiqlədi
112
0
0
19:15 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Bakı metrosunda YENİLİK
92
0
0
18:56 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Şəhidin zabit qardaşı VƏFAT ETDİ
118
1
0
18:33 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Bu il aliment ödəyən qadınların sayı açıqlandı
103
0
0
18:24 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Əli Əsədov yeni qərar İMZALADI
105
1
0
18:03 / 17 İyul 2026
İQTİSADİYYAT
Azərbaycanın Çindən avtobus idxalına çəkdiyi xərc 6 dəfə artıb
81
0
0
17:59 / 17 İyul 2026
SİYASƏT
Rusiya ilə bir sıra istiqamətlərdə birbaşa reyslər bərpa edilə bilər
90
0
0
17:33 / 17 İyul 2026
CƏMİYYƏT
Məktəbəhazırlıq qrupları üzrə məktəb seçiminə başlanılır
80
0
0
17:13 / 17 İyul 2026
DÜNYA
Ucuz qiymətə avtomobil almaq istəyənlərin nəzərinə
110
0
0
17:06 / 17 İyul 2026
KRİMİNAL
Ağır qəza - ÖLƏNLƏR VAR
98
0
0