“Gələcəyimizin kriminallaşmaması üçün məktəblərin tərbiyə funksiyası geri qaytarılmalıdır”  —   Sosioloqdan SOS siqnalı  

Bakıda "İdrak"liseyində şagirdin müəllimi güllələməsi cəmiyyətdə böyük rezonans yaradıb.

Oxu24.com -a  bununla  bağlı danışan sosioloq Elçin Bayramov  hələ illər əvvəl uşaqların, məktəblilərin  təlim-tərbiyəsi ilə bağlı “SOS” siqnalı çaldığını  dilə gətirib.

"Təssüf ki, son illərdə uşaq aqresivliyinin və uşaq kriminalının sayı artmaqdadır. Bu da onu göstərir ki,  ümumiyyətlə, uşaqların tərbiyəsində çox ciddi problemlər yaranıb. Biz cəmiyyət olaraq uşaq tərbiyəsini arxa plana atmışıq. 

Həmçinin oxuyun

Prezident İlham Əliyev fərman İMZALADI

Partlayışda yaralanan həkim görün kim İMİŞ    —  ÖZƏL +FOTO

Milli Onkologiya Mərkəzində PARTLAYIŞ: Ölən var  

Övladı olmayan şəxs əmlakını kimə bağışlaya bilər?   —  Vəkillərlə hüquqi MÜZAKİRƏ

 Uşağın tərbiyəsində iştirak edən 3  amilin hər biri sıradan çıxıb: Ailə, məktəb və ətraf aləm, yəni cəmiyyət: Valideynlər uşaqlarının ətrafda - küçədə, həyətdə hərəkətlərini, əlaqələrini mütləq nəzarətdə saxlamalıdır, kimlərə qoşulur kimlərlə oturub - durur, hansı zərərli təsirlərə məruz qalır – bununla ya qəsdən maraqlanmır ya da , buna  vaxt tapa bilmirlər . Dünyanın ən qorxunc  bəlası olan narkomaniyanın cənginə düşməməsi üçün  uşağın üzərində  tam nəzarət olmalıdır !

İkinci bir tərəfdən məktəb funksiyasına gələk :Əvvəllər məktəb  uşağın təlim- tərbiyəsi ilə də məşğul olurdu. Amma son dövrlər , çox təəssüf ki, məktəblərdən tərbiyə funksiyası alınıb.  Şagird yönümlü təhsil sistemi deyərək, məktəbi yalnız texniki təhsil verən bir yerə çeviriblər və tərbiyə funksiyası tamamilə məktəblərdən, müəllimlərdən alınıb. Nəticədə uşaqlar  günlərinin yarısını keçirdiyi məktəbdə tam nəzarətsiz qalırlar.  Onların neqativ addımlar atırlar, özbaşına şəkildə istədiyi hərəkətləri edirlər, hətta məktəbə ciblərində bıçaq aparırlar, burada davalar da törədirlər. Amma  tənbeh olunmur, qınanmırlar.  Cəzalanmayacağını  anlayan uşaq  əmin olun  ki,   daha qanlı əməllər törədə biləcək. Buna görə də məktəblərin tərbiyə funksiyası geri qaytarılmalıdır, müəllimlərin səlahiyyəti olmalıdır ki, uşaq üzərində tərbiyəyə nəzarət və  tənbeh ixtiyarı olsun. 

Sonuncu,  üçüncü bir tərəf uşaqların asudə vaxtlarının təşkilidir. Bizim vaxtımızda  müxtəlif təyinatlı kurslar,(dil öyrənmə) dərnəklər (tikiş, kulinariya), yaradıcılıq və idman mərkəzləri  vardı.  Məktəblilər  həmin mərkəzlərdə pulsuz şəkildə boş vaxtlarını səmərəli keçirirdilər.  Uşağın boş vaxtı  qalmırdı ki, zərərli fəaliyyətlərə girişsin. Artıq heç bu tip pulsuz  mərkəzlər də yoxdu.  Valideynlərin pullu mərkəzlərə imkanı çatmır ki, uşaqlarını ora yönəltsin. Təsəvvür edin  ailədə 2 uşağın   kursa getməsi üçün  ailə ən azı  500 manatından keçməlidir. Odur ki,  uşaqların boş  vaxtları  düzgün təşkil olunmayanda onlar ətraf mühitdən zərərli təsirlərə məruz qalırlar. Hər şeyi pulla alıb -satan cəmiyyət mənəvi dəyərlərini itirdikcə uşaqlar da tərbiyəsizləşir və əxlaqsızlaşır.

 Yəni, vaxtlarını küçələrdə keçirilər, yaxud , internetdə uşaqlar üçün uyğun olmayan materialların təsirinə məruz qalırlar. 

Xüsusən, bir nüansı diqqətinizə çatdırım:  komputerdə  uşaqların oynadığı oyunlar həddindən artıq aqressiv, qanlı, qırğınlı, dəhşətli bir oyunlardır. Bu da illərlə, aylarla uşağın beyinini ələ keçirir qırğın, qan, ölüm onun üçün adiləşir , adam öldürmək, cinayət  törətmək kimi  pis  marağın girdabına düşürlər.  Beynində aqressivlik formalaşmış  uşaqlardan belə qanlı olaylar  gözləmək olar. 

Gələcəyimizin  kriminallaşmaması üçün  məktəb, valideyn , ətraf mühit, yəni cəmiyyət  uşaqların tərbiyyəsində bir yol çizməli, onları  qorumalı və yeri gələndə tənqit, tənbeh  etməli, nəzarət etməlidir”-deyə sosioloq bildirib.

 Əntiqə Rəşid