Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

İranı nə gözləyir?   —   Xaricdən gətirilən döyüşçülərlə bağlı yeni DETALLAR AÇIQLANDI

news/2026_01_08/whatsapp_image_2026_01_08_at_140921_1767867393.jpeg

MÜSAHİBƏ

881

08.01.2026, 14:12

"İraqdan gətirilən silahlı qruplaşmalar, üsyançıları susdura biləcək"-Siyasi şərhçi gizlinləri açdı

Hazırda İran kütləvi etiraz aksiyalarını yatırtmaq üçün son çarələrə baş vurur. Beləki, İran hökuməti İraqdan özünə bağlı silahlı qüvvələrin ölkəyə gətirilməsini sürətləndirib.

 Məlumatlarda deyilir ki, "Kətaib Hizbullah", "Hərəkət-i Əlnücəba", "Seyydi əl-Şühəda" və "Bədr" silalı qruplaşmalarının 800 üzvü İrana keçib.

 

Bu mənzərədən sonra bir sual düşündürücü olur:”Görəsən, İran hökümətinin sonuncu “çarə”sinin etiraz aksiyalarını yatırmağa gücü çatacaqmı?

 

Siyasi şərhçi Müşfiq Abdulla  Oxu24.com-un bu mövzuda olan suallarını cavablandırır: 

-İran niyə qarışdı?Etiraz aksiyaları niyə bu həddə çatdı?  

- İranda baş verənlər  spontan (Heç bir kənar təsir olmadan, öz-özünə, qəfil və düşünülməmiş şəkildə baş verən hərəkət, hadisə və ya reaksiya deməkdir; red-Ə.R.) xarakterli olsa da, bu aksiya məqsədyönlü və genişəhatəli bir prosesdir. Bu baxımdan da İranda hakim teokratik rejimin çökəcəyi, devriləcəyi və dünyəvi dövlətin bərpa olunacağı ilə bağlı proqnozlar getdikcə artmaqdadır.

Bunu zəruri edən səbəblərdən biri  İranda sahibkarların da aksiyaya qoşulmasıdır.  Tarixən də məlumdur ki, bütün üsyan və inqilabların hərəkətverici qüvvələri sahibkarlar təbəqəsi, tacirlər, imkanlı şəxslər olub.

Əvvəlcə , İran rialının ABŞ dolları qarşısında ucuzlaşması, dəyər itirməsi, əvvəl xırda-orta sahibkarların, sonra isə  iri sahibkarları etiraza qalxması ölkədə hakimiyyət dəyişməsi üçün ciddi səbəb yaradıb. Artıq Tehran bazarı bağlanıb, Təbriz bazarındakı  sahibkarlar da bazarı bağlayıb tətilə çıxdılar. Göründüyü kimi xalq mütəşəkkil birləşərək  etiaz edir və rejimin dəyişilməsini tələb edir. Maraqlı məqam  burasıdır ki, əslində xalq əvvəlki illərdəki kimi  tələbini hakimiyyətdən daha çox dini rəhbərlərə ünvanlayır.  Xalqın hədəfində xüsusən, İranın hazırkı dini rəhbəri Ayətullah Əli Xamenei və onun komandasıdır. - Bəli,  dini rəhbərliyə olan nifrət  İran Prezidenti Masud Pezeşkiana və onun komandasına  qarşı yoxdur ?Niyə?

-Pezeşkian hökümətinin  xalqla qarşıdurmadan çəkinməsi, daha çox danışıqlar tərəfdarı kimi çıxış etməsi, neytral mövqe sərgiləməsi molla rejiminin əlini zəiflədən diğər amildir.

-Niyə  rəhbərlik xalqın  etiraz səsini kəsmək üçün   İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) köməyi ilə yox, İraqdan gətirilən silahlı qüvvələrin köməyindən istifadə edir. Məqsədi nədir?

-2025-ci il, iyun ayında İran-İsrail arasında baş verən  12 günlük müharibədə  SEPAH rəhbərliyi məhv edildi, gücdən salındı, hərbi bazaları dağıdıldı. Sonuncu etiraz aksiyalarına qədər ölkədə nə qədər etiraz aksiyası baş vermişdisə, onun hamısını SEPAH yatırtmışdı. Hazırda  məhz buna görə də rejim gücünü itirib, siyasi balans, siyasi tarazlıq rejim əleyhinə dəyişir. Üstəlik dini rəhbərlik  daxildəki güc strukturlarına da artıq inanmır, çünki baş vermiş iqdisadi  çöküş bütün təbəqələrə, eyni zamanda  güc strukturlarına ciddi və mənfi  təsir edib. İndi xaricdən gətirilən silahlıların üsyanı yatırtmağa gücü çata biləcəyini və yaxud əksini də demək olmur. Çünki burda da bəzi amillər var. Birinci üsyanın lideri yoxdur ki, üsyanı idarə etsin, ikinsi isə İranın devrilmiş şahı Məhəmməd Rza Pəhləvinin oğlu, mühacirətdə yaşayan Rza Pəhləvinin yenidən İrana şah gəlməsi iddiası var. Bu səbəbdən üsyançılar arasında qarşıdurma yarana bilər. Ümumiyyətlə,  hələlik kütləvi etiraz aksiyaları bütün gücü ilə davam edir və  aksiyalar başlayandan üsyançılar tərəfindən  27 vilayətin 89 şəhərini əhatə edib, indiyədək azı 1200 nəfər saxlanılıb. 

Etirazlarda ölənlərin sayı isə 38-ə çatıb. Əgər bura qədər etirazçılar mütəşəkkildirsə,  ümid edək  ki, silahlı qrupların da onlara gücü çatmayacaq. 

 - Müşfiq müəllim, geniş və əhatəli müsahibəyə görə təşəkkür edirik. 

Müsahibəni apardı: Əntiqə Rəşid