"Dozor Namiq" kim idi? - Məxfi oğlanın HƏYATI
19 Oktyabr 2026, 21:37
"Təbiətcə özü-özünə aid olmayıb başqasına aid olan insan təbiətcə kölədir"
CƏMİYYƏT
196
19.08.2026, 13:06
Xəbərlərimizi Google-da izləyin
Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun
Dünən Karl Popperin "Açıq cəmiyyət" kitabının ikinci cildini yenidən vərəqləyəndə Aristoteldən gətirilən belə bir sitata rast gəldim:
"Təbiətcə özü-özünə aid olmayıb başqasına aid olan insan təbiətcə kölədir".
Təbiətcə özünə aid olmamaq nə deməkdir? Öz varlığını başqa birinin varlığı ilə təsdiqləmək və öz varlığını onu təsdiqlədiyi digər varlıqdan şüurlu, yaxud şüursuz şəkildə asılı hala gətirmək.
Yəni kölə, sadəcə, ağası olan adam deyil, ağanın özü də öz varlığını başqa birinin varlığıyla təsdiqləyirsə, o da kölədir. "Divin canı şüşədədir" məsəli.
İnsan niyə öz varlığını başqa birinin varlığıyla təsdiqləmək ehtiyacı duyur? Çünki tənbəldir, məsuliyyətdən qaçır. Ona onun yerinə var olan, düşünən, qərarlar qəbul edən biri lazımdır. Başqa birinin varlığı kölə təbiətli insanın "komfort zonası"dır. Başqa biri vasitəsilə var olmaq psixoloji rahatlıq gətirir, məsuliyyət öhdəliyini yox edir.
Ateizm bu mənada insanı başqa birinin varlığının asılılığından qurtarıb özünə bağlayan, ona öz məsuliyyətini dərk etdirən, onun yerinə düşünən, qərarlar qəbul edən birinin olmadığını söyləyən, onu başqasının varlığındakı "komfort zona"dan məhrum edən fəlsəfi bir dünyagörüşüdür.
Ateist bədbindirsə, "imanı" kamil deyil. Gözü hələ də başqasının varlığındadır. Ateistin "yoxdur" kəlməsi inkar deyil, imtinadır. Başqasının varlığı ilə öz varlığını təsdiqləyən kölə təbiətli olmaqdan qaçışdır.
Ateizm özü-özünü yaratma, özü-özünə sığınma, özü-özünə aid olma cəsarətidir.
Aristotel bunu bacarmayanları təbiətcə kölə adlandırırdı.
Aqşin Yenisey
əlaqəli mövzular
Digər xəbərlər
21:37 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
"Dozor Namiq" kim idi? - Məxfi oğlanın HƏYATI
1
0
0
21:30 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Tanınmış həkim vəfat edib - FOTO
77
0
0
21:25 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
İlham Əliyev: Sülh hələ də kövrəkdir, onu qorumaq və möhkəmləndirmək lazımdır
32
0
0
21:14 / 19 Oktyabr 2026
DÜNYA
İstanbulda hicablılar yəhudini linç etdi - Video
43
0
0
21:02 / 19 Oktyabr 2026
DÜNYA
Bu təyyarə Bakıda məcburi eniş etdi
105
0
0
20:39 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Məşhurlar Dubayda toyda -Video
83
0
0
20:25 / 19 Oktyabr 2026
DÜNYA
Pezeşkianı Moskvada gözləyirik - Lavrov
64
0
0
20:11 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Bəzi ərazilərdə qaz olmayacaq
88
0
0
20:08 / 19 Oktyabr 2026
İQTİSADİYYAT
Azərbaycan Gürcüstandan qoyun və keçi idxalını təqribən 40 % azaldıb
72
0
0
19:59 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Pərvanə Vəliyeva: TƏBİB daha təkmil idarəetmə modelinə keçib
79
2
0
19:48 / 19 Oktyabr 2026
DÜNYA
ABŞ Raul Kastronun həbsinə ORDER VERDİ
84
0
1
19:35 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Xəbərdarlıq: Azərbaycanda COVİD yayılır - Video
107
1
0
19:24 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Bu şəxslərə pulsuz ev veriləcək
110
0
0
19:15 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
YENİ TƏKLİF: Saat 10:00 çıxış yoludur, yoxsa problem daha da böyüyəcək?
115
0
0
19:11 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycan İrana arpa tədarükünü bərpa etdi
165
0
0
19:04 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Tələbələrə ŞAD XƏBƏR! Təqaüdlər artırılacaq? — İqtisadçıdan VACİB AÇIQLAMA
94
0
0
18:58 / 19 Oktyabr 2026
DÜNYA
Baffetin övladları milyardları bölə bilmirlər
76
0
0
18:50 / 19 Oktyabr 2026
SİYASƏT
"Bu proses heç kəsi narahat etməməlidir" - Türkiyədəki bəzi dairələrə MESAJ
94
1
0
18:49 / 19 Oktyabr 2026
TİBB
Bu işlə məşğul olan kişilərdə qırtlaq xərçəngi qaçılmazdır
218
1
0
18:45 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Qazaxda mal-qara otaran 35 yaşlı kişini ildırım vurub
85
0
0
18:37 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Milli Məclisdə mühüm qərar: Yeni rütbələr nəyi dəyişəcək? — AÇIQLAMA
1130
3
0
18:33 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Azərbaycanda satılan ən bahalı 5 maşın - QİYMƏTLƏR
98
0
0
18:30 / 19 Oktyabr 2026
CƏMİYYƏT
Baş Prokurorluğun RƏSMİ AÇIQLAMASI:7 nəfər beynəlxalq axtarışa verilib
1080
1
0