Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

Ömrünüzü başqalarına qurban verməyin: Niyə “yox” deyə bilmirik? – Psixoloqdan TÖVSİYƏLƏR   

Ömrünüzü başqalarına qurban verməyin: Niyə “yox” deyə bilmirik? – Psixoloqdan TÖVSİYƏLƏR   

CƏMİYYƏT

83

13.04.2026, 12:04

Çox vaxt başqalarını incitməmək, "yaxşı insan" obrazımızı qorumaq üçün istəmədiyimiz işlərə "hə" deyirik. Bəs bu fədakarlığın sonunda özümüzü itirdiyimizin fərqindəyikmi?

Cəmiyyətdə ən çox rast gəlinən psixoloji problemlərdən biri də insanların "yox" deməyi bacarmamasıdır. Bir çoxları bunu nəzakət və ya xeyirxahlıq kimi qələmə versə də, mütəxəssislər bunun arxasında daha dərin və sarsıdıcı səbəblərin dayandığını bildirirlər.

Mövzu ilə psixoloq Gülnar Orucova Oxu24.com-a açıqlaması zamanı mühüm məqamlara toxunub. Psixoloqun sözlərinə görə, "yox" deyə bilməməyin kökündə ilk növbədə rədd edilmə qorxusu dayanır:

“İnsan düşünür ki, əgər rədd cavabı versə, qarşı tərəf onu artıq sevməyəcək, dostu olmayacaq. Bizə uşaqlıqdan yalnız “yaxşılıq etməyi”, “hər kəsə lazım olmağı” öyrədirlər. Bu “yaxşı insan olmaq” hissi zamanla şəxsi sərhədlərimizi itirməyimizə səbəb olur. Hətta bəzən özümüzdən pay veririk, qarşı tərəfin nankorluq edə biləcəyini bilsək belə, günahkarlıq hissinə görə rədd edə bilmirik”.

"Sərhədləri olmayan insan hörmət qazana bilməz".

Gülnar Orucova qeyd edir ki, hər kəs evinin ətrafına hasar çəkdiyi halda, münasibətlərində eyni sərhədi qoruya bilmir:

“ “Yox” demək eqoistlik deyil, özünə dəyər vermək və sərhədlərini bəlli etməkdir. Özünə güvənən və hörmət edən insan yeri gələndə ən yaxınlarına belə “yox” deməyi bacarır. Qoy sizdən incisinlər, hətta sizi həyatlarından çıxarsınlar. Unutmayın ki, sərhədi olan insana hər zaman daha çox hörmət bəslənilir”.

Aqressiyadan necə qaçmalı?

Psixoloq vurğulayır ki, imtina edərkən kobudluğa yol vermək lazım deyil. Xüsusən borc pul istənildiyi zaman "yoxdur" kəlməsini işlətməkdən çəkinmək lazımdır:

* Birbaşa "yox, etmirəm" deməyin. Bu, qarşı tərəfdə aqressiya yarada bilər.

* Alternativ ifadələr seçin: “Bu dəfə məndə alınmayacaq”, “Üzrlü say, hazırda imkanım yoxdur”, “Öz xərclərim olduğu üçün bu dəfə kömək edə bilməyəcəm”.

* Enerjinizi qoruyun: "Yoxumdur" demək yerinə, "planlarım və xərclərim var" demək həm psixoloji, həm də energetik baxımdan daha doğrudur.

Psixoloqun qənaətinə görə, hamını razı salmağa çalışmaq özünü itirməkdir. Özünüzü sevin və şəxsi sərhədlərinizi qorumağı öyrənin!

Çimnaz Telmanqızı