Mənzili söküntüyə gedəcək vətəndaşların bilməli olduğu vacib məqamlar — Hüquqşünas AÇIQLADI

CƏMİYYƏT

1005

10.04.2026, 12:33

Vətəndaşın DİQQƏTİNƏ: Kompensasiya ilə razı deyilsinizsə, sizi mənzildən çıxara bilməzlər!

Dövlət ehtiyacları üçün daşınmaz əmlakın sökülməsi və kompensasiyaların ödənilməsi prosesi cəmiyyətdə ən çox müzakirə olunan mövzulardan biridir.

Bu zaman bir çox hallarda tərəflər arasında mübahisələrə,narazılıqlar yaşanır.

Hüquqşünas Ayxan Məmmədli mövzu ilə bağlı mülkiyyətçilərin hüquqlarını və qanunvericiliyin tələblərini Oxu24.com-a açıqlayıb.

Hüquqşünas bildirir ki, söküntü prosesinin əsas hüquqi bazası “Torpaqların dövlət ehtiyacları üçün alınması haqqında” qanundur. Bu prosesdə ən mühüm məqam kompensasiyanın məbləğidir:

-Qiymət müstəqil qiymətçilərin rəyi əsasında müəyyən edilir. Dövlət əmlakı özbaşına, bazar dəyərindən aşağı qiymətləndirə bilməz.

-Qiymətləndirmə zamanı əmlakın bazar dəyəri, yerləşdiyi ərazi, texniki vəziyyəti və mülkiyyətçinin çəkdiyi xərclər mütləq nəzərə alınmalıdır.

-Mülkiyyətçi qiymətləndiricinin seçilməsində iştirak edə bilər. Əgər rəsmi qiymətləndirmə ilə razı deyilsə, alternativ qiymətləndirmə sifariş etmək hüququna malikdir. Bu rəy məhkəmədə sübut kimi tanınır.

Kompensasiya ilə razılaşmadıqda nə etməli?

Ayxan Məmmədli vurğulayır ki, vətəndaş təklif olunan məbləğlə razı deyilsə, təzyiqlərə boyun əyməməlidir. Qanunvericilik bir neçə müdafiə mexanizmi təklif edir:

1.Yenidən Qiymətləndirmə Tələbi: İlk növbədə müvafiq dövlət qurumuna müraciət edilməlidir.

2.İnzibati Şikayət: Qurum tələbi rədd edərsə, yuxarı instansiyalara şikayət verilir.

3.Məhkəmə Yolu: Razılıq əldə olunmadıqda məsələ məhkəmədə həll olunur. Məhkəmə müstəqil ekspertiza təyin edir və adətən bu ekspertizanın rəyi həlledici olur.

Vacib qeyd: Razılaşma əldə olunmayana qədər vətəndaşın mülkiyyətindən çıxarılması qanunsuzdur. Dövlət yalnız qəti məhkəmə qərarı əsasında məcburi müdaxilə edə bilər.

Pul kompensasiyası, yoxsa alternativ mənzil?

Qeyd olunur ki, qanunvericilikdə kompensasiyanın əsas forması nağd pul ödənişidir. Lakin praktiki olaraq alternativ mənzil variantı da tətbiq olunur:

-Alternativ mənzil verilməsi dövlət üçün məcburi öhdəlik deyil, vətəndaş üçün isə məcburi təklif deyil.

-Bu variant yalnız hər iki tərəfin qarşılıqlı razılığı ilə mümkündür.

-Mülkiyyətçi pul kompensasiyasını üstün tutursa, dövlət real bazar dəyərini ödəməyə borcludur.

Hüquqşünas sonda qeyd edib ki, ədalətli kompensasiya prinsipi Konstitusiya səviyyəsində qorunur. Vətəndaşlar prosesin şəffaflığını təmin etmək üçün peşəkar vəkil köməyindən istifadə etməlidirlər.

Çimnaz Telmanqızı

Həmçinin oxuyun