Qaynar xətt:

(+99450) 247 90 86

"Rusiya 3 yanvarda Qafqazda ən böyük maneəni ortadan qaldırdı" - Tarixçi alim  

news/2026_01_03/livebridge_1767454480.jpg

CƏMİYYƏT

1093

03.01.2026, 19:26

Bu gün Çar Rusiyasının Azərbaycanı işğal etməsindən  222 il keçdiyi ilə bağlı mediada maraqlı yazılar  yayımlanıb.

Siyasətçi, tarix elmlər namizədi, dosent  Akif Nağı Rusiyanın Azərbaycanı işğal etməsindən 222 il deyil, 223 il keçdiyini faktlarla  ortaya qoyur.

Tarixçi alim faciəvi günlə bağlı Oxu24.com a danışıb.

O bildirib ki,  bu tarixi hadisəyə onun yanaşması fərqlidir:” Əslində bu müharibə tarixə İran – Rusiya müharibəsi kimi yazılsa da bu heç də İranın Rusiya ilə müharibəsi deyildi.

Rusiya məhz Azərbaycanı tam işğal etmək üçün yola çıxmışdı.   1803-cü il mart ayında general Sisianov Tiflis istiqamətindən Car Balakən tərəf yürüş etdi,  noyabrın 20-də Gəncəyə tərəf hərəkətə başladı, qoşun dekabr ayında Gəncə qalasına gəlib çatdı. Azərbaycanın işğalı 1804-cü ildən yox, 1803-cü ilin martından başlayıb və  1813-cü ildə  başa çatıb. Daha dəqiq, həmin ilin 12 oktyabrında Rusiya imperiyası ilə Qacar İran dövləti arasında bağlanan və Azərbaycan torpaqlarının bölüşdürülməsini rəsmiləşdirən Gülüstan sülh müqaviləsi bağlanan gün işğal  başa çatıb.

- Bəs , onda niyə Rusiya işğalı məhz 1804-cü ilin 3 yanvarında xatırlanır?

- Bunun əsas səbəbi odur ki, işğalçı Rusiya qarşısında ən böyük maneə olan Gəncəni işğal etdi, ən güclü Azərbaycan xanını öldürərərək  digər xanlıqların başçılarını məğlubiyyətə düçar edəcəyinin siqnallarını verdi. Bu siqnallar bir-birinə düşmən kəsilən xanların  döyüşməyə meylini  heçə endirdi. 1805-ci ilin mayında Qarabağ və Şəki xanlıqları ilə Rusiya imperiyası arasında imzalanmış Kürəkçay müqavilələrinə görə Şəki xanlığı da Rusiya təbəəliyini qəbul etdi. 

Necəki, Böyük Vətən Müharibəsində  Kürsk döyüşü dönüş nöqtəsi oldu, eləcə də, Azərbaycanın işğalında Gəncə döyüşü  ruslar  üçün dönüş  nöqtəsi oldu.  Odur ki, İşğal tarixi 1803-cü ilin tarixindən hesablanmalıdır.

 Əntiqə Rəşid