Uçuş zamanı qulaq ağrısının gizli səbəbi – Həkim açıqladı

TİBB

28.08.2026, 12:50

Təyyarəyə minərkən, xüsusilə də uçuşun qalxması və enməsi zamanı qulaqlarda tutulma, təzyiq, ağrı və eşitmənin müvəqqəti zəifləməsi bir çox insanın qarşılaşdığı problemdir. Bəzən eyni narahatlıq yüksək mərtəbəyə qalxarkən, dağlıq ərazilərə gedərkən və ya hündürlük sürətlə dəyişdikdə də özünü göstərir. İnsanların bir qismi bu vəziyyəti yalnız qulaqla əlaqələndirsə də, problemin əsas səbəblərindən biri burun və qulaq arasında yerləşən kanalın normal fəaliyyət göstərməməsi ola bilər.

Mövzu ilə bağlı Lor cərrah Nuru Əliyev Oxu24.com-a açıqlamasında bildirib ki, təyyarə ilə səyahət edən şəxslərdə qulaq tutulmasının yaranmasında əsas amillərdən biri östaki borusunun fəaliyyətidir. Bu boru orta qulaq ilə burun-udlaq arasında əlaqə yaradır və qulağın hər iki tərəfində təzyiqin tarazlaşdırılmasında mühüm rol oynayır.

Mütəxəssisin sözlərinə görə, insanın burnunda heç bir problem olmadığını düşünməsi qulağın da mütləq sağlam olduğu anlamına gəlmir. Çünki burun, burun-udlaq və orta qulaq anatomik və funksional baxımdan bir-biri ilə sıx əlaqəlidir. Burunda və ya burun-udlaq nahiyəsində yaranan iltihabi proseslər östaki borusunun fəaliyyətinə təsir göstərə bilər.

Nuru Əliyev qeyd edib ki, xüsusilə qrip, kəskin respirator infeksiyalar, burun axıntısı, burun tutulması və nazofaringit zamanı bu problem daha qabarıq şəkildə ortaya çıxa bilər. Burun-udlaq nahiyəsində iltihab və selikli qişanın şişməsi nəticəsində östaki borusunun açılıb-bağlanması çətinləşir.

“Pasiyent deyə bilər ki, mənim burunumda problem yoxdur, problem qulağımdadır. Lakin burunla qulaq arasında bir boru olduğu üçün bu iki orqan bir-biri ilə sıx əlaqəlidir. Burunda problem yarandıqda qulaq da bundan təsirlənə bilər”, – deyə həkim bildirib.

Mütəxəssis izah edib ki, uçuş zamanı təyyarənin hündürlüyü dəyişdikcə ətraf mühitdəki hava təzyiqi də dəyişir. Normal halda östaki borusu açılaraq orta qulaqda təzyiqin xarici mühitdəki təzyiqlə uyğunlaşmasına kömək edir. İnsan udqunduqda, əsnədikdə və ya çeynədikdə bu mexanizm daha fəal işləyə bilər.

Lakin östaki borusunun fəaliyyəti pozulubsa, orta qulaqda təzyiqin tarazlaşdırılması çətinləşir. Nəticədə qulaqda dolğunluq və tutulma hissi, ağrı, küy və eşitmənin zəifləməsi meydana çıxa bilər.

Nuru Əliyevin sözlərinə görə, xüsusilə uçuş zamanı təzyiq dəyişikliklərinin sürətli baş verməsi problemin daha kəskin hiss edilməsinə səbəb olur. Östaki borusu kifayət qədər açılmadıqda orta qulaqda mənfi təzyiq yarana və bu, təbil pərdəsinin içəriyə doğru çəkilməsinə gətirib çıxara bilər.

Bu vəziyyət bəzi hallarda yalnız qısa müddətli narahatlıqla məhdudlaşır. Lakin xüsusilə burun-udlaq nahiyəsində infeksiya və şişkinlik olduğu zaman qulaqda təzyiqin uzun müddət qalması əlavə problemlərə yol aça bilər. Orta qulaqda maye toplanması, ağrı və eşitmə zəifləməsi belə hallarda müşahidə edilə bilər.

Həkim vurğulayıb ki, uçuşdan əvvəl insanın soyuqdəymə, qrip, ciddi burun tutulması və ya aktiv burun-udlaq infeksiyası varsa, bu məsələ xüsusilə nəzərə alınmalıdır. Çünki belə vəziyyətdə uçuş zamanı qulaqda təzyiq probleminin yaranma ehtimalı artır.

Mütəxəssisin fikrincə, tez-tez təyyarəyə minən və hər uçuş zamanı qulaq tutulmasından əziyyət çəkən şəxslər problemin səbəbini araşdırmalıdırlar. Bu zaman yalnız qulağın müayinəsi ilə kifayətlənmək əvəzinə burun və burun-udlaq nahiyəsinin vəziyyəti, östaki borusunun funksiyası və orta qulağın vəziyyəti də qiymətləndirilməlidir.

“Uçuşunuz varsa, xüsusilə əvvəlki uçuşlarda qulaqda güclü ağrı və tutulma yaşamısınızsa, uçuşdan öncə Lor müayinəsindən keçmək məqsədəuyğundur. Səbəb yalnız qulaqda deyil, burun və burun-udlaq nahiyəsində də ola bilər”, – deyə Nuru Əliyev əlavə edib.

Həkim həmçinin bildirib ki, uçuş zamanı yaranan qulaq tutulmasını adi və əhəmiyyətsiz narahatlıq kimi qəbul etmək düzgün deyil. Problem hər dəfə təkrarlanırsa, xüsusilə ağrı, uzunmüddətli eşitmə zəifləməsi, qulaqdan maye gəlməsi və ya güclü küy kimi əlamətlər müşahidə olunursa, mütləq mütəxəssisə müraciət etmək lazımdır.

Beləliklə, təyyarədə qulağın tutulmasının səbəbi həmişə qulağın özündə olmaya bilər. Burun tutulması, burun-udlaq infeksiyaları və selikli qişanın şişməsi östaki borusunun fəaliyyətini poza, nəticədə təzyiq dəyişiklikləri zamanı qulaqda ağrı və tutulma yarada bilər. Bu səbəbdən uçuşdan əvvəl davamlı burun və ya qulaq problemi olan şəxslərin Lor müayinəsindən keçməsi və problemin səbəbini əvvəlcədən müəyyənləşdirməsi tövsiyə olunur.

Həmçinin oxuyun