Rektordan vahid məktəbli formaları ilə bağlı AÇIQLAMA

Məktəblərdə vahid geyim qaydalarına əməl edilməsi şagirdlər arasında nizam-intizamın qorunması və bərabər təhsil mühitinin formalaşdırılması baxımından bu gün də cəmiyyətin ən çox müzakirə etdiyi mühüm məsələlərdən biridir.

Təhsil ocaqlarında intizamın saxlanılması və uşaqlarda məsuliyyət hissinin aşılanması birbaşa bu qaydalara necə yanaşılmasından asılıdır. Günümüzdə məktəbli forması sadəcə vizual geyim tələbi kimi deyil, eyni zamanda dərin pedaqoji və sosial məna daşıyan bir dəyər kimi qiymətləndirilir.

Vahid geyim şagirdlər arasında maddi və sosial fərqlərin ön plana çıxmasının qarşısını alaraq diqqəti sırf təhsilə və biliyə yönəldir. Şagirdlərin hər birinin eyni qaydalara tabe olması onlarda məktəb kollektivinə mənsubluq hissini gücləndirir və daxili intizamı formalaşdırır.

Lakin məktəblərdə tam bərabərliyin təmin olunması üçün yalnız forma yetərli deyil, hər bir uşağa fərdi hörmət və bərabərhüquqlu münasibət də vacibdir. Qaydaların uşaqlara zorla deyil, onların mahiyyəti və səbəbləri izah olunaraq mənimsədilməsi tərbiyə prosesində daha davamlı nətiələr verir.

Təcrübə göstərir ki, daxili məsuliyyət hissi ilə formalaşan şagirdlər gələcəkdə cəmiyyət qarşısındakı öhdəliklərinə də daha şüurlu yanaşırlar. Bu baxımdan vahid məktəbli formasına əməl edilməsini sadəcə formal bir inzibati tələb deyil, böyüyən nəslin davranış mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsi saymaq olar. Bütün bu məqamlar geyim qaydalarının mahiyyətcə həm də böyük bir tərbiyə məsələsi olduğunu bir daha sübut edir.

Mövzu ilə bağlı Oxu24.com-a açıqlama verən Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin (ADMİU) rektoru, Əməkdar incəsənət xadimi, professor Ceyran Mahmudova bildirib:

"Fikrimcə, məktəbli formasına münasibətə yalnız geyim qaydalarına riayət çərçivəsində yanaşmaq düzgün olmazdı. Bu məsələ, eyni zamanda, məktəbdə formalaşan ümumi davranış mədəniyyəti, intizam və qarşılıqlı hörmət prinsipləri ilə sıx bağlıdır. Məktəb uşağın dünyagörüşünün formalaşdığı, onun cəmiyyət içərisində davranış qaydalarını mənimsədiyi ilk mühüm ictimai mühitlərdən biridir. Bu baxımdan, məktəbdə müəyyən edilmiş qaydalara əməl etmək vərdişinin aşılanması tərbiyə prosesinin vacib istiqamətlərindən sayılmalıdır”.

Rektorun sözlərinə görə, vahid məktəbli forması şagirdlər arasında zahiri fərqlərin ön plana çıxmasını məhdudlaşdırır, diqqətin geyimdən daha çox təhsilə, biliyə və şəxsi keyfiyyətlərə yönəlməsinə imkan yaradır:

“Hər bir şagirdin eyni geyim qaydalarına riayət etməsi məktəb kollektivinə mənsubiyyət hissini gücləndirir və ümumi məsuliyyət anlayışını formalaşdırır. Əlbəttə, məktəbdə bərabərlik yalnız forma ilə təmin edilmir. Bunun üçün hər bir uşağa hörmətlə yanaşılması, onun imkanlarından və sosial vəziyyətindən asılı olmayaraq, özünü təhsil mühitinin bərabərhüquqlu üzvü hiss etməsi də vacibdir”.

Ceyran Mahmudova məktəbli formasına riayət etməyin şagirdin intizamının göstəricilərindən biri olmaqla yanaşı, onun qaydalara münasibətini də ifadə etdiyini qeyd edib. O vurğulayıb ki, lakin uşaqlardan bu tələblərə əməl etməyi istəyərkən onlara bunun səbəbini izah etmək, qaydaların mahiyyətini anlatmaq lazımdır:

“Təkcə tələb irəli sürməklə deyil, düzgün yanaşma və nümunə göstərməklə daha davamlı nəticə əldə etmək mümkündür.

Mədəniyyət anlayışı insanın özünü cəmiyyətdə necə aparmasından, başqalarına münasibətindən və ümumi dəyərlərə hörmətindən ayrılmazdır. Məktəbli formasına riayət də bu mədəniyyətin müəyyən bir hissəsidir. Əsas məqsəd uşaqlarda zahiri intizamla yanaşı, daxili məsuliyyət hissini formalaşdırmaqdır. Çünki qaydalara şüurlu şəkildə əməl edən, başqalarının hüquqlarına hörmətlə yanaşan şagird gələcəkdə də cəmiyyət qarşısında öz məsuliyyətini daha yaxşı dərk edəcək”.

Çimnaz Telmanqızı

Həmçinin oxuyun

Qaz limitləri ilə bağlı YENİ TƏKLİF

Müğənnidən hicab müzakirələrinə sərt reaksiya: “Allah cəzalarını verəcək

13 oktyabrda bizi nələr gözləyir? -ULDUZ FALI

Məktəbə hücum anının YENİ GÖRÜNTÜLƏRİ