Qan yudurma və qan vermə arasında fərq nədir? Hematoloq izah etdi 

Gündəlik həyatda həkimlər tez-tez "qan yudurtmaq" və "qan vermək" ifadələri ilə bağlı suallarla qarşılaşır. Bu söz birləşmələri xalq arasında geniş işlədilsə də, çoxları onların eyni prosedurlar olduğunu düşünür. Halbuki tibbi baxımdan bunlar tamamilə fərqli müdaxilələrdir. Hər birinin məqsədi, aparılma qaydası və göstərişləri bir-birindən seçilir.

Hematoloq-pediatr Mireldar Babayev mövzu ilə bağlı Oxu24.com-a açıqlamasında bu iki anlayışın mahiyyətini izah edib. O bildirib ki, "qan yudurtmaq" və "qan vermək" ifadələri əslində el arasında işlədilən sözlərdir və tibbi terminologiyada onların qarşılığı fərqlidir. Həkimin sözlərinə görə, bu iki prosedur bir-birindən tamamilə fərqlənir və onları eyniləşdirmək düzgün deyil.

M.Babayev qeyd edib ki, xalq arasında "qan yudurtmaq" adlanan prosedur qanın plazma hissəsinin qanın tərkibindən çıxarılması deməkdir. Onun sözlərinə görə, bu müdaxilə müxtəlif xəstəliklər zamanı aparılır. Plazmanın çıxarılması yolu ilə bir sıra xəstəliklərdə orqanizmdə toplanmış zərərli maddələrin təmizlənməsinə nail olmaq mümkündür.

Həkim bildirib ki, çıxarılmış plazmanın yerinə fizioloji məhlul əlavə edilir ki, orqanizmdə mayenin həcmi qorunsun və qan dövranı pozulmasın.

Mütəxəssis vurğulayıb ki, bu prosedur xalq arasında "qanın yuyulması" kimi tanınsa da, əslində qanın bütövlükdə təzələnməsi və ya dəyişdirilməsi demək deyil. Burada söhbət yalnız plazma hissəsinin təmizlənməsindən gedir. Buna görə də "qan yuma" ifadəsi prosedurun mahiyyətini tam əks etdirmir və insanlarda yanlış təsəvvür yarada bilər.İkinci anlayışa, yəni "qan vermə"yə toxunan M.Babayev bildirib ki, bu, donorluqdur. Başqa sözlə, sağlam insandan alınmış qanın xəstə insana köçürülməsidir.

Həkimin sözlərinə görə, bu zaman əsasən qanın qırmızı hissəsi, yəni qırmızı qan hüceyrələri xəstəyə köçürülür. Qan köçürülməsi çox sayda xəstəlik və vəziyyətdə həyati əhəmiyyət daşıyır və bir çox hallarda xəstənin həyatını xilas edir.

Hematoloq izah edib ki, qan köçürülməsinə ehtiyac müxtəlif səbəblərdən yarana bilər. Bunlardan biri qan itkisidir. Bundan əlavə, qanın parçalanması müşahidə olunan xəstəliklərdə də xəstələrə qan köçürülməsi tələb oluna bilər. Həkim misal olaraq talassemiya xəstələrini göstərib və bildirib ki, bu xəstələrdə qana ehtiyac yaranır.

M.Babayev əlavə edib ki, qan köçürülməsi ağır xəstəliklər, məsələn, xərçəng zamanı da zəruri ola bilər. Eyni zamanda qan yaranmasının dayanması, qanın miqdarının azalması və hemoqlobinin kəskin düşməsi hallarında xəstəyə kömək etmək üçün sağlam insandan alınmış qan köçürülür. Bu yanaşma xəstənin vəziyyətini sabitləşdirməyə və orqanizmin oksigenlə təminatını bərpa etməyə imkan verir.

Həkim yekun olaraq vurğulayıb ki, "qan vermək" ifadəsi tibbdə qan donorluğu deməkdir və bu, "qan yudurtmaq" adlanan plazma təmizlənməsi prosedurundan prinsipcə fərqlidir. Birində xəstənin qanının plazma hissəsi çıxarılır və yerinə məhlul əlavə olunur, digərində isə sağlam insandan alınmış qan xəstəyə köçürülür. Mütəxəssis hər iki prosedurun yalnız həkimin göstərişi ilə və tibbi nəzarət altında aparılmalı olduğunu bildirib.

   Nigar

Həmçinin oxuyun

Nazirlər Kabineti yeni QƏRAR VERİB

Evlənməyi planlaşdıranlar bunu BİLMƏLİDİR: Mütəxəssislə MÜZAKİRƏ

Həmin Saziş TƏSDİQLƏNDİ  — Prezidentin FƏRMANI

Qar yağacaq - XƏBƏRDARLIQ