Gecələr qıcqırmanız olursa, belə yatın – Reflükslə bağlı MÜHÜM MƏSLƏHƏT  

Gecə yatarkən sinədə yanma, ağızda turş və ya acı dad, mədə möhtəviyyatının boğaza doğru qalxması kimi hallar bir çox insanı narahat edir. Xüsusilə uzandıqdan sonra şikayətlərin artması qastroezofageal reflükslə əlaqəli ola bilər. Belə vəziyyətdə yuxu pozulur, insan gecə ərzində dəfələrlə oyanır və səhər özünü yorğun hiss edə bilər.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, gecə saatlarında reflüks şikayətlərinin azalmasına kömək edə biləcək sadə üsullardan biri yuxu vəziyyətinə diqqət etməkdir. Xüsusilə sol böyrü üstə yatmaq bəzi insanlarda mədə möhtəviyyatının qida borusuna geri qayıtmasını azaltmağa kömək edə bilər. Amerika Qastroenterologiya Kollecinin məlumatlarında da gecə reflüksü olan şəxslər üçün sol böyrü üstə yatmaq tövsiyə olunan həyat tərzi dəyişiklikləri arasında göstərilir.

Bunun əsas səbəbi mədənin anatomik yerləşməsi və bədənin vəziyyətinin mədə ilə qida borusu arasındakı keçidə təsir etməsidir. Sol böyrü üstə uzanarkən mədə ilə qida borusunun birləşdiyi nahiyənin mövqeyi reflüksün yaranmasını müəyyən qədər çətinləşdirə bilər. Əksinə, bəzi araşdırmalarda sağ böyrü üstə uzanmanın gecə reflüksünü artıra bildiyi göstərilib.

Lakin burada mühüm məqam ondan ibarətdir ki, sol böyrü üstə yatmaq reflüks xəstəliyinin müalicəsi hesab edilmir. Bu, sadəcə gecə simptomlarını azaltmağa kömək edə biləcək davranış dəyişikliklərindən biridir. Reflüks tez-tez təkrarlanırsa, problemin səbəbi müəyyənləşdirilməli və lazım gəldikdə tibbi müalicə aparılmalıdır. Amerika Qastroenterologiya Kolleci də müalicənin yalnız həyat tərzi dəyişiklikləri ilə məhdudlaşmadığını, bəzi xəstələrdə dərman müalicəsinin də tələb oluna biləcəyini bildirir.

Gecə reflüksündən əziyyət çəkən insanların diqqət etməli olduğu başqa bir məsələ də axşam yeməyinin vaxtıdır. Yatmazdan dərhal əvvəl yemək mədənin dolu qalmasına və uzanıqlı vəziyyətdə mədə möhtəviyyatının qida borusuna geri qayıtmasına şərait yarada bilər. Buna görə də mütəxəssislər yatmazdan ən azı 2-3 saat əvvəl yeməyi dayandırmağı tövsiyə edirlər.

Gecə şikayətləri olan şəxslərdə yatağın baş hissəsini qaldırmaq da faydalı ola bilər. Burada sadəcə başın altına əlavə yastıq qoymaqdan daha çox, bədənin yuxarı hissəsini bütövlükdə qaldıran xüsusi paz formasında dəstəkdən istifadə nəzərdə tutulur. Amerika Qastroenterologiya Kolleci gecə reflüksü zamanı yatağın baş hissəsinin təxminən 15-20 santimetr qaldırılmasını mümkün yanaşmalardan biri kimi göstərir.

Qidalanma da reflüks şikayətlərinə təsir göstərə bilər. Yağlı və ağır yeməklər, bəzi insanlarda kofeinli içkilər, şokolad, nanə, acılı qidalar, pomidor məhsulları və digər fərdi “tətiklər” simptomları artıra bilər. Lakin bütün insanlarda eyni qidaların problem yaratdığını söyləmək düzgün deyil. Bu səbəbdən insan özündə hansı qidaların şikayətləri artırdığını müşahidə etməlidir.

Artıq çəki də reflüks şikayətlərinin yaranmasına və güclənməsinə təsir edən amillərdən biridir. Artıq çəki qarın boşluğunda təzyiqi artıraraq mədə möhtəviyyatının qida borusuna geri qayıtmasını asanlaşdıra bilər. Bu səbəbdən artıq çəkisi olan reflüks xəstələrində çəkinin azaldılması simptomların yaxşılaşmasına kömək edə bilər.

Bununla yanaşı, gecə qıcqırmasının hər dəfə reflüks xəstəliyi anlamına gəlmədiyini də nəzərə almaq lazımdır. Arabir baş verən qıcqırma ağır yeməkdən və ya yatmazdan əvvəl qida qəbulundan sonra meydana çıxa bilər. Lakin sinədə yanma və turşunun ağıza gəlməsi həftədə iki və ya daha çox dəfə təkrarlanırsa, bu, qastroezofageal reflüks xəstəliyinin əlaməti ola bilər və həkim müayinəsi məqsədəuyğundur.

Xüsusilə udma çətinliyi, qidanın boğazda və ya döş sümüyünün arxasında ilişib qalması hissi, qanlı qusma, qara rəngli nəcis, səbəbsiz çəki itkisi, davamlı qusma və ya güclü sinə ağrısı kimi əlamətlər varsa, vəziyyəti sadəcə “mədə qıcqırması” kimi qiymətləndirmək olmaz. Belə hallarda tibbi qiymətləndirmə vacibdir.

Beləliklə, gecələr qıcqırma yaşayan insan üçün sol böyrü üstə yatmaq sadə və faydalı üsullardan biri ola bilər. Ancaq bu, xəstəliyi sağaldan müalicə deyil. Əsas məqsəd gecə reflüksünü artıran amilləri azaltmaq, yatmazdan əvvəl qida qəbul etməmək, ehtiyac olduqda yatağın baş hissəsini qaldırmaq və şikayətlər davamlıdırsa, həkimə müraciət etməkdir. Reflüks tez-tez təkrarlanırsa, yalnız yuxu vəziyyətini dəyişməklə kifayətlənmək əvəzinə problemin səbəbini araşdırmaq daha doğru yanaşmadır.

Nigar

Həmçinin oxuyun

Deputatdan pensiyaçılara ŞAD XƏBƏR: Artım tarixi AÇIQLANDI

DTX  xəbərdarlıq etdi - VİDEO

İranın ilan sifəti —  Rezainin Mustafayevlə salamlaşmasının arxasında duran SƏBƏB

Misir Mərdanov “Şərəf” ordeni ilə təltif olunmasından danışdı